Why Greece Is Not Weimar

by Roger Cohen

New York Times
September 19, 2013

The perfect political storm for violent extremism has descended on Greece. It consists of national humiliation, economic disaster, high immigration, political division and international tutelage. Look no further than Weimar Germany to understand its ingredients.

In the subdued streets of the Greek capital, where a vague menace hangs like a pall, tempers are frayed. The economy is turning slowly, after draconian cuts and two bailouts totaling €240 billion, but not enough yet to be felt. The cry of the extreme right resounds: We, the fathers of civilization, have been sold out by the international loan sharks!

These are familiar insinuations. It is well known where they can lead. The neo-Nazi Golden Dawn party is rising, from a negligible fringe group in 2009 to what is almost certainly the country’s third political force today, representing close to 15 percent of the vote, according to polls. If the most acute phase of Greece’s economic crisis has passed, the most acute phase of its political trial is upon it.

I have little doubt that if Greece were not part of the European Union, with the protection and example afforded by this much maligned democratic club, it would have tumbled into catastrophe by now, much as a humiliated Germany did after 1918. Europe has been Greece’s protector even as the single euro currency has been its tormentor.

More

Greece: Extremism and Austerity

by Stelios Bouras

Wall Street Journal
September 19, 2013

A recent wave of politically motivated violence—culminating in the killing of a left-wing rapper Wednesday morning—has shocked Greece and once again stoked fears about civil unrest in Europe’s most indebted country.

But for Greece’s government, struggling to implement a tough reform agenda demanded by international creditors, the latest problems on the street may be a blessing in disguise.

On Sunday, senior representatives from euro zone nations and the International Monetary Fund that finance the country’s €246 billion ($332.6 billion) bailout are due in Athens to decide on whether Greece is doing enough to earn its next batch of aid.

Beyond focusing on regular agenda items, such as monthly budget data and reforms efforts, talks may shift to how much more austerity political leaders can introduce as emotions run high in the country following Wednesday’s killing by a self professed member of the country’s far right Golden Dawn party.

The incident has prompted local newspapers to talk about the “monster of fascism threatening democracy” and the country slipping steadily towards chaos while the ultranationalists enjoy strong support in the recession ravaged country.

More

Austerity Seen Easing With Change to EU Budget Policy

Wall Street Journal
September 19, 2013

European finance officials have tentatively approved a change to the region's budget policies that is likely to lighten the austerity required of Spain and other countries hardest-hit by the sovereign-debt crisis.

The change responds to criticism that European Union rules have aggravated the bloc's downturn by requiring that governments narrow their budget deficits—even in countries with deeply depressed labor markets or shrinking economies.

The change involves an obscure calculation that the European Commission, which polices EU budget rules, uses to calculate a country's "structural deficit," which is the actual budget deficit, adjusted for the strength of the economy.

It has become a key metric that the commission uses to determine how far a country has to go with austerity to meet its targets. A new treaty signed by most EU governments calls for structural deficits in most cases to remain under 0.5% of a country's gross domestic product.

The change, tentatively approved Tuesday in Brussels, would apply to the next calculations made by the commission in its autumn economic forecasts. It must still be formally approved by senior finance ministry officials at a meeting next week, though approval is likely, said Igor Lebrun, a Belgian official who chairs the group that drafted the changes.

More

Ελαφρά μείωση της ανεργίας το β' τρίμηνο

Καθημερινή
19 Σεπτεμβρίου 2013

Σύμφωνα με τα στοιχεία της Ελληνικής Στατιστικής Αρχής (ΕΛΣΤΑΤ), οι άνεργοι έφτασαν στο 1.350.435 στο δεύτερο τρίμηνο του 2013, ενώ ο αριθμός 3.632.184.

Από την ανάλυση των στοιχείων της ΕΛΣΤΑ, το ποσοστό ανεργίας των γυναικών (31,1%) ήταν σηµαντικά υψηλότερο από των ανδρών (24,1%).

Το μεγαλύτερο ποσοστό ανεργίας καταγράφηκε στους νέους ηλικίας 15-24 ετών (59%), το οποίο μάλιστα στις νέες γυναίκες φθάνει στο 65,1%. Επίσης, λαµβάνοντας υπόψη το επίπεδο εκπαίδευσης, το υψηλότερο ποσοστό ανεργίας παρατηρήθηκε σε όσους δεν έχουν πάει καθόλου σχολείο (43,5%), ενώ ακολουθούν τα άτοµα που έχουν τελειώσει μερικές τάξεις δηµοτικού (39,6%). Τα χαµηλότερα ποσοστά ήταν σε όσους έχουν διδακτορικό ή µεταπτυχιακό (14,2%) και στους πτυχιούχους της τριτοβάθµιας εκπαίδευσης (17,7%).

Το ποσοστό των «νέων ανέργων», δηλαδή των ανέργων που δεν έχουν εργαστεί ποτέ στο παρελθόν, ανήλθε στο δεύτερο τρίμηνο του 2013 στο 23% του συνόλου των ανέργων ενώ οι µακροχρόνια άνεργοι (αυτοί που αναζητούν από 12 µήνες και άνω εργασία), αποτελούν αντίστοιχα το 66,8%.

Περισσότερα

Troika on Cyprus: Doing What it Should, and in Trouble Anyway

by Matina Stevis

Wall Street Journal
September 18, 2013

Remember Cyprus? Where it all almost fell apart last spring.

Well, today it got its first review from the troika of experts –the European Commission, the European Central Bank and the International Monetary Fund- and it contains some good news.

Or, to be more accurate, as an European Union official who briefed on the review told reporters: ““When I say it’s positive, I mean it’s not worse than expected.” That’s actually not true in the case of unemployment, where the commission sees worse-than-projected rates.

The key message from the IMF and the EU/ECB reports is that the Cypriot government is in fact doing what it’s meant to be doing in terms of cutting its spending –usually the hardest part of a bailout program. But financial-sector reforms it’s agreed to may not be enough to contain the fallout from the radical restructuring of its banking sector.

More

Read the Report (PDF)

Third time lucky? The latest plan to rescue Greece

by Pieter Spiegel

Financial Times
September 16, 2013

Greece may have lost the ability to throw international financial markets into a tailspin but events over the summer have illustrated that it can still convulse European politics.

Greece’s coalition government, led by Antonis Samaras, the centre-right prime minister, is clinging desperately to its majority after a series of defections over the way he has handled public sector redundancies, which included shutting down the public broadcaster in June.

But the debate about Greece’s financial health has also sparked unexpected tensions abroad. Last month, it roiled the election in Germany, which provides 27 per cent of the resources for the eurozone rescues. Wolfgang Schäuble, the finance minister, publicly admitted what many had already been saying in private: Greece will need a third bailout.

The first bailout lent Greece €73bn in EU and International Monetary Fund aid, while a second is due to provide another €173bn. The size and the scope of a third programme could take as much as a year to finalise. This means that the political skirmishing across the continent that has characterised the Greek rescue since its inception in May 2010 is likely to resume when the Germans finish voting at the weekend.

Monitors from the so-called troika of international lenders – the IMF, European Central Bank and European Commission – this week returned to Athens for what is expected to be the first of several bruising reviews of Greece’s performance that will pave the way for a final agreement sometime next year.

One senior EU official resorts to understatement when describing the daunting challenge ahead. “The last review was maybe a wee bit more boring than the next review will be for a variety of reasons,” he says.

More

Ignore the doomsayers: Europe is being fixed

by Wolfgang Schäuble

Financial Times
September 16, 2013

The world should rejoice at the positive economic signals the eurozone is sending almost continuously these days. While the crisis continues to reverberate, the eurozone is clearly on the mend both structurally and cyclically.

What is happening turns out to be pretty much what the proponents of Europe’s cool-headed crisis management predicted. The fiscal and structural repair work is paying off, laying the foundations for sustainable growth. This has taken critical observers aback. It should not have, because, in truth, we have seen it all before, many times and in many places. Despite what the critics of the European crisis management would have us believe, we live in the real world, not in a parallel universe where well-established economic principles no longer apply.

Take Germany. In the late 1990s it was the undisputed “sick man” of Europe – seen by domestic and international commentators alike as uncompetitive and condemned to decline. After a boom-and-bust cycle following reunification in 1990 and its adoption of the euro at a very high exchange rate, unemployment in the country rose, hitting 5m in January 2005. Investment fell and public finances deteriorated, while politicians seemed unable to react. The decision to break this trend was a collective one, bringing together almost all parties along the political spectrum as well as employers and organised labour.

More

Eurostat: Αποπληθωρισμός -1% στην Ελλάδα τον Αύγουστο

Καθημερινή
16 Σεπτεμβρίου 2013

Αποπληθωρισμό -1% εμφάνισε η Ελλάδα τον Αύγουστο, σημειώνοντας νέα μείωση σε σχέση με τον Ιούλιο (-0,5%), σύμφωνα με στοιχεία της Eurostat που δόθηκαν σήμερα στη δημοσιότητα στις Βρυξέλλες.

Στην ευρωζώνη, ο πληθωρισμός μειώθηκε στο 1,3% τον Αύγουστο, από 1,6% τον Ιούλιο, ενώ πριν από ένα χρόνο ήταν στο 2,6%.

Στην ΕΕ ο πληθωρισμός μειώθηκε στο 1,5% από 1,7% την ίδια περίοδο, ενώ πριν από ένα χρόνο ήταν 2,7%.

Μετά την Ελλάδα το χαμηλότερο ποσοστό πληθωρισμού στην ΕΕ εμφάνισε η Βουλγαρία (-0,7%) και η Λετονία (-0,1%), ενώ τα υψηλότερα ποσοστά παρατηρήθηκαν στην Εσθονία με 3,6%, την Ολλανδία με 2,8% και τη Ρουμανία με 2,6%.

Περισσότερα

A Cautionary Tale: The true cost of austerity and inequality in Europe

Oxfam International
September 12, 2013

European austerity programmes have dismantled the mechanisms that reduce inequality and enable equitable growth. With inequality and poverty on the rise, Europe is facing a lost decade. An additional 15 to 25 million people across Europe could face the prospect of living in poverty by 2025 if austerity measures continue. Oxfam knows this because it has seen it before. The austerity programmes bear a striking resemblance to the ruinous structural adjustment policies imposed on Latin America, South-East Asia, and sub-Sahara Africa in the 1980s and 1990s. These policies were a failure: a medicine that sought to cure the disease by killing the patient. They cannot be allowed to happen again. In A Cautionary Tale: The true cost of austerity and inequality in Europe Oxfam calls on the governments of Europe to turn away from austerity measures and instead choose a path of inclusive growth that delivers better outcomes for people, communities, and the environment.

Oxfam has also produced a series of country case studies on the damaging effects of austerity. These cover France, Germany, Greece, Iceland, Ireland, Italy, the Netherlands, Portugal, and the UK.

More

Read the Report (PDF)

Greece Case Study (PDF)

Στο 27,9% η ανεργία τον Ιούνιο - Πάνω από 1.400.000 οι άνεργοι

Καθημερινή
12 Σεπτεμβρίου 2013

Στο 27,9% αυξήθηκε το ποσοστό ανεργίας τον Ιούνιο του 2013 έναντι 24,6% που ήταν πέρυσι τον ίδιο μήνα και 27,6% που είχε διαμορφωθεί τον Μάιο του 2013.

Πλέον οι άνεργοι έχουν φθάσει στο 1.403.698 και είναι κατά 174.709 άτομα περισσότεροι σε σχέση με τον Ιούνιο του 2012 (αύξηση 14,2%) και κατά 20.254 άτομα σε σχέση με το Μάιο του 2013 (αύξηση 1,5%). Γεγονός που δημιουργεί προβληματισμό δεδομένου ότι η εποχική εργασία αυξήθηκε λόγω της τουριστικής περιόδου.

Στους άνδρες το ποσοστό ανεργίας ήταν τον Ιούνιο του 2013 24,9%, ενώ στις γυναίκες 31,9%. Δηλαδή, σχεδόν μία στις τρεις γυναίκες που αναζητά δουλειά, δεν βρίσκει.

Περισσότερα

Ελεύθερες Αγορές ή Μιζέρια;

του Αριστείδη Χατζή*

Τα Νέα
9 Σεπτεμβρίου 2013

Σε πρόσφατο άρθρο του ο Economist υπολογίζει ότι τα τελευταία 20 χρόνια τα άτομα που ζουν σε συνθήκες ακραίας φτώχειας μειώθηκαν κατά 1 δισ. Από το 1990 έως το 2010 το ποσοστό των ανθρώπων που ζουν σε άθλιες συνθήκες ανέχειας στις αναπτυσσόμενες χώρες μειώθηκε από το 43% στο 21%. Αυτή η ταχύτατη βελτίωση των συνθηκών ζωής οφείλεται κυρίως στην παγκοσμιοποίηση και στο άνοιγμα των αγορών. Οι αναπτυσσόμενες χώρες αύξησαν τους ρυθμούς ανάπτυξής τους και αυτό οδήγησε σε κάθε περίπτωση σε μείωση της φτώχειας. Όσες χώρες έδωσαν ταυτόχρονα έμφαση και στην κοινωνική αλληλεγγύη, περιορίζοντας την ανισότητα, κατάφεραν να μειώσουν πολύ περισσότερο τη φτώχεια από τις υπόλοιπες. Έτσι, διαπιστώνει ο Economist τα 2/3 της μείωσης της φτώχειας οφείλονται στην ελεύθερη αγορά και την οικονομική ανάπτυξη και το 1/3 στη μείωση της ανισότητας.

Θεωρείται πλέον δεδομένο και μη αμφισβητήσιμο – τουλάχιστον σε όσους δεν είναι οικονομικά αναλφάβητοι ή αθεράπευτα παρωπιδικοί - ότι μόνο οι ελεύθερες αγορές μπορούν να δημιουργήσουν πλούτο, να οδηγήσουν σε οικονομική ανάπτυξη και να κάνουν μια χώρα και τους κατοίκους της πλουσιότερους. Όπως θεωρείται επίσης δεδομένο ότι η αγορά δημιουργεί περισσότερο πλούτο μακροπρόθεσμα εφόσον ρυθμίζεται έτσι ώστε να είναι ανταγωνιστική και όχι έρμαιο ισχυρών οικονομικών και πολιτικών ομάδων συμφερόντων. Ταυτόχρονα είναι πλέον κοινώς αποδεκτό πως η περιορισμένη (για να μη δημιουργεί αντικίνητρα) αναδιανομή του πλούτου και η στοχευμένη κοινωνική πολιτική μπορεί να βελτιώσουν σημαντικά το βιοτικό επίπεδο και να διασφαλίσουν την κοινωνική συνοχή και την πολιτική ομαλότητα. Το δίλημμα λοιπόν (αν υποθέσουμε πως υπάρχει) είναι «αγορές ή μιζέρια», καταλήγει ο Economist.

Μια από τις σημαντικότερες συμβολές στη συζήτηση για τις προϋποθέσεις λειτουργίας της αγοράς με τον καλύτερο δυνατό τρόπο για μια κοινωνία οφείλεται στον Ronald Coase (Ρόναλντ Κόουζ), ο οποίος πέθανε την προηγούμενη εβδομάδα πλήρης ημερών (1910-2013). Ο Coase εντόπισε ένα σοβαρό πρόβλημα στην ελεύθερη αγορά: κάθε συναλλαγή έχει κόστος. Είναι το κόστος που οφείλεται στην έρευνα των συναλλασσομένων για να βρουν μια καλή ευκαιρία ή ένα έξυπνο επιχειρηματικό σχέδιο, το κόστος που δημιουργεί η διαπραγμάτευση που κάθε συναλλαγή απαιτεί αλλά και το κόστος εφαρμογής μιας συμφωνίας. Αυτό το κόστος των συναλλαγών, παρατήρησε ο Coase, είναι ενδογενές στην αγορά και πολλές φορές εμποδίζει τα άτομα να συνάψουν αμοιβαίως επωφελείς συμβάσεις που αυξάνουν τον κοινωνικό πλούτο.

Ευτυχώς το κόστος αυτό μπορεί να μειωθεί με διάφορους τρόπους. Οι επιχειρήσεις προσπαθούν να το μειώσουν με την καθετοποίηση της παραγωγής, το κράτος μπορεί να το μειώσει σε κάποιες περιπτώσεις με τις κατάλληλες ρυθμίσεις αλλά τις περισσότερες φορές αυτό το κόστος το μειώνουν τα ίδια τα άτομα που ανακαλύπτουν ιδιοφυείς τρόπους που κανένας κεντρικός σχεδιαστής δεν μπορεί να φανταστεί.

Βέβαια ο Coase και όσοι συνέχισαν το έργο του δεν άργησαν να επισημάνουν ότι το μεγαλύτερο μέρος του κόστους συναλλαγών δημιουργείται από το κράτος. Η Ελλάδα είναι ένα από τα διαβόητα πλέον παραδείγματα διεθνώς. Έως και τις πρόσφατες άτολμες μεταρρυθμίσεις, τις οποίες υποχρεώθηκε η χώρα μας να εφαρμόσει υπό τον κίνδυνο της χρεοκοπίας, το κόστος συναλλαγών για πολλές οικονομικές δραστηριότητες ήταν από τα υψηλότερα (ή και το υψηλότερο) στην ΕΕ. Το πλέον χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί το κόστος συναλλαγών που δημιουργεί εμπόδια στις επενδύσεις και ειδικά στην ίδρυση μιας επιχείρησης. Έτσι, μέχρι και το 2008-9 η θέση της Ελλάδας στην κατάταξη της Παγκόσμιας Τράπεζας ως προς την «φιλικότητα» έναντι των επιχειρήσεων ήταν γειτονική με χώρες όπως η Γκάνα, η Ναμίμπια και η Υεμένη. Άλλα παραδείγματα είναι το απαράδεκτα υψηλό κόστος μεταβίβασης ακινήτων, τα κλειστά επαγγέλματα τα οποία αυξάνουν το κόστος παροχής υπηρεσιών και το άθλιο φορολογικό σύστημα. Μια ιδιαίτερα σημαντική αιτία δημιουργίας εμποδίων στις συναλλαγές είναι η έλλειψη εμπιστοσύνης σε μία χώρα που κυριαρχεί η διαφθορά ενώ το κοινωνικό κεφάλαιο είναι ελλειμματικό. Δεν είναι τυχαίο ότι οι παγκόσμιοι δείκτες οικονομικής ελευθερίας κατατάσσουν την Ελλάδα στις χώρες με περιορισμένη οικονομική ελευθερία.

Μια χώρα που ακόμα και σήμερα δεν τολμά να απελευθερώσει την αγορά της για να δημιουργηθεί επιτέλους πραγματικός πλούτος (όχι αυτός που προέρχεται από επιδοτήσεις και δανεισμό) ώστε να μπορέσει να χρηματοδοτήσει ένα αξιοπρεπές κοινωνικό κράτος, είναι καταδικασμένη στη φτώχεια και τη μιζέρια, οικονομική και πολιτική.

* Ο Αριστείδης Χατζής είναι αναπληρωτής καθηγητής Φιλοσοφίας Δικαίου και Θεωρίας Θεσμών στο Πανεπιστήμιο Αθηνών.

Εδώ θα βρεις το άρθρο σε μορφή PDF όπως δημοσιεύθηκε στα Νέα

Εδώ θα βρεις το άρθρο στην ιστοσελίδα των Νέων (μόνο για συνδρομητές)

Εδώ θα βρεις το άρθρο του Economist

Εδώ θα βρεις ένα κείμενό μου για το θεώρημα του Coase και την οικονομική ανάλυση του δικαίου

Εδώ θα βρεις τα πάντα για τη ζωή και το έργο του Ronald Coase

                

Το «Catch 22» και οι πλειστηριασμοί της πρώτης κατοικίας

του Ανδρλέα Δρυμιώτη

Καθημερινή
8 Σεπτεμβρίου 2013

Το Catch 22 έγινε γνωστό από την ομώνυμη αντιπολεμική ταινία του 1970, η οποία βασίστηκε στο βιβλίο του Joseph Heller που πρωτοεκδόθηκε το 1961. Με λίγα λόγια, το «Catch 22» είναι μια κατάσταση που στα ελληνικά την αποδίδουμε καλύτερα με τον όρο «φαύλος κύκλος». Ο κεντρικός ήρωας Yossarian Orr ήθελε να σταματήσει να πετάει για να βομβαρδίζει με το αεροπλάνο. Ο μοναδικός τρόπος για να σταματήσει να πετάει ήταν να δηλώσει ότι είναι παράφρων. Δηλώνοντας όμως παράφρων, σήμαινε ότι ήταν σε θέση να κρίνει τον εαυτό του σωστά και κατά συνέπεια δεν ήταν παράφρων, άρα μπορούσε να πετάει και να βομβαρδίζει. Ουσιαστικά δεν υπήρχε τρόπος να επιτύχει τον σκοπό του.

Η ιστορία με την απαγόρευση των πλειστηριασμών της πρώτης κατοικίας είναι ένα διπλό «Catch 22», τόσο για την κυβέρνηση όσο και για τις τράπεζες. Ολο τον Αύγουστο διαβάσαμε πολλά για το θέμα αυτό, αλλά πολύ λίγα δημοσιεύματα μπήκαν στην ουσία. Δημιουργήθηκε μάλιστα ένα τέτοιο κλίμα, το οποίο ουσιαστικά δρομολογούσε την πτώση της κυβέρνησης και τη διεξαγωγή εκλογών, οι οποίες φυσικά μόνο καλό δεν θα έκαναν στον τόπο και τις οποίες δεν τις θέλει ούτε η πλειονότητα των πολιτών. Ο πρωθυπουργός πήρε προσωπικά το θέμα και έβαλε μερικές προϋποθέσεις ώστε να κατευνάσει τα πνεύματα για να αποφύγουμε το ατύχημα.

Ελάτε, όμως, να αναλύσουμε αυτό το θέμα. Ας ξεκινήσουμε με τους πολιτικούς. Πρώτη, κάποια βουλευτής της Ν.Δ. μάς δήλωσε ότι «καλύτερα να καταρρεύσει η αγορά ακινήτων, παρά να γίνει πρώτα εμφύλιος». Το οποίο ερμηνεύεται ότι αν επιτραπούν οι πλειστηριασμοί της πρώτης κατοικίας, θα γίνει εμφύλιος. Ζήλεψε τη δόξα της συναδέλφου της κάποια άλλη βουλευτής του ΠΑΣΟΚ και υπερθεμάτισε με την απίθανη δήλωση ότι «εάν το δίλημμα είναι ένα εκατομμύριο ξεσπιτωμένοι ή εκλογές, τότε είναι εύκολο δίλημμα. Δεν πρέπει κανείς να φοβάται τις εκλογές». Και οι δύο δηλώσεις δεν έχουν καμία σχέση με την πραγματικότητα και έχουν γίνει μόνο για να δείξουν οι πολιτικοί τη λαϊκή ευαισθησία τους. Ως συνήθως, όμως, παρασυρόμενοι από τον λαϊκισμό τους, αντί να σκέφτονται τους πολλούς, χαϊδεύουν τα αυτιά των ολίγων.

Περισσότερα

Αποκλιμάκωση - έκπληξη της ύφεσης στο 3,8%

Καθημερινή
6 Σεπτεμβρίου 2013

Στο 3,8% υποχώρησε ο ρυθμός συρρίκνωσης της ελληνικής οικονομίας κατά το δεύτερο τρίμηνο του 2013. Πρόκειται για μια «θετική έκπληξη» όπως αναφέρουν αρμόδιοι παράγοντες, αν και σε μεγάλο βαθμό υπήρχαν οι προσδοκίες στο οικονομικό επιτελείο ότι θα μπορούσαν τα νέα από το μέτωπο του ΑΕΠ να είναι καλά.

Με αυτό το δεδομένο, η ύφεση στο πρώτο εξάμηνο του έτους διαμορφώθηκε στο 4,7% και ο στόχος για συρρίκνωση της τάξης του 4,2% σε ολόκληρο το έτος μοιάζει πλέον εφικτός, δεδομένου ότι ακόμα δεν έχουν περιληφθεί οι θετικές επιπτώσεις ολόκληρης της τουριστικής περιόδου.

Αξίζει να σημειωθεί ότι η Ελληνική Στατιστική Αρχή (ΕΛΣΤΑΤ) αναθεώρησε αισθητά τις προσωρινές εκτιμήσεις της για το ΑΕΠ του δευτέρου τριμήνου, αφού πριν από περίπου ένα μήνα εκτιμούσε ότι η ύφεση ήταν της τάξης του 4,6%. Ωστόσο, όπως επισημαίνει η ΕΛΣΤΑΤ τελικά η ύφεση του δευτέρου τριμήνου υπολογίζεται σε 3,85 και η διαφορά αυτή είναι αποτέλεσμα της χρησιμοποίησης στοιχείων που δεν ήταν διαθέσιμα κατά την πρώτη εκτίμηση.

Περισσότερα

Eleni Panagiotarea, "Greece in the Euro: Economic Delinquency or Systemic Failure?"

Is Greece an economic delinquent or a victim of systemic failure? The question and its answer have wider resonance: the Euro - a currency without a state - was always going to be about owning and sharing responsibility in a less than perfect monetary union, in a more than troubled world. Combining historical perspective with up-to-date analysis, and using elite interviews published for the first time, this book foregoes apportioning blame, in favour of delving into the complex forces that turned a sovereign debt crisis into a crisis for the eurozone. In the process, it subjects theoretical insights on rule-following and compliance to fresh empirical testing, while introducing a concept of policy ostrichism. Greece in the Euro: Economic Delinquency or System Falure? contributes to three important debates about the euro area crisis: the 'new' economic governance versus the old approach, the IMF/EU experiment in problem solving and, finally, the democratic ownership of the national economic policy process.

The Europeans have engaged in a protracted and often highly uncivilized blame game as the euro crisis moves from one phase to the next. This book examines the interaction between national and systemic failure, with Greece as a test case. It is lucid, well documented and cogently argued. And it pulls no punches.

Professor Loukas Tsoukalis, University of Athens

Those who have been puzzled by the unravelling of the political contract that underlay European economic and monetary union will find much of value in this study. Examining the strength of weak institutions, Eleni Panagiotarea shows, through meticulous analysis of the evidence and the use of interviews, how the political commitments involved in the design of monetary union could not be sustained.

Professor Albert Weale, FBA School of Public Policy, University College London

An informed and balanced account of how Greece and the euro-zone got into this mess. It introduces the reader to the complexities of reforming Greece and to the shallowness of the Ordo-liberal design for the euro.

Professor Kevin Featherstone, Eleftherios Venizelos Chair in Contemporary Greek Studies European Institute, London School of Economics

Βελτιώνεται η ανταγωνιστικότητα της Ελλάδας διεθνώς

Το Βήμα
4 Σεπτεμβρίου 2013

Βελτίωση κατέγραψε η θέση της Ελλάδας στην κατάταξη του World Economic Forum για την ανταγωνιστικότητα. Φέτος η χώρα μας κατέλαβε την 91η θέση μεταξύ 148 χωρών,, όταν πέρυσι καταλάμβανε την 96η θέση μεταξύ 142 κρατών.

Η Ελλάδα κατατάσσεται τελευταία μεταξύ των κρατών της Ευρωζώνης, ωστόσο οι συντάκτες της έκθεσης αναγνωρίζουν πως η ελληνική κυβέρνηση εργάζεται προς την κατεύθυνση της υπέρβασης των δυσκολιών. Αγκάθια στην αξιολόγηση του World Economic Forum παραμένουν η διαφθορά, το πολιτικό περιβάλλον, το φορολογικό πλαίσιο, η πρόσβαση στη χρηματοδότηση και η γραφειοκρατία.

Ιδιαίτερα χαμηλές είναι οι επιδόσεις που καταγράφει η Ελλάδα στο μακροοικονομικό περιβάλλον, όπου καταλαμβάνει την προτελευταία θέση (147) της κατάταξης, αλλά και στην ανάπτυξη της χρηματοπιστωτικής αγοράς (137η θέση). Στην αποδοτικότητας της αγοράς εργασίας λαμβάνει την 127η θέση, στην αποδοτικότητα της αγοράς αγαθών την 108η θέση, ενώ και σε θέματα καινοτομίας η Ελλάδα βρίσκεται στην 87η θέση, καθώς διαπιστώνονται υστερήσεις.

Περισσότερα

Κατεβάστε την έκθεση

The Three Types of Austerity

by Frank Hollenbeck

Mises Daily
September 4, 2013

Reading the financial press, one gets the impression there are only two sides to the austerity debate: pro-austerity and anti-austerity. In reality, we have three forms of austerity. There is the Keynesian-Krugman-Robert Reich form which promotes more government spending and higher taxes. There is the Angela Merkel form of less government spending and higher taxes, and there is the Austrian form of less spending and lower taxes. Of the three forms of austerity, only the third increases the size of the private sector relative to the public sector, frees up resources for private investment, and has actual evidence of success in boosting growth.

Let’s take a closer look at the Merkel form of austerity being implemented in Europe in which governments “plan” to cut their spending and raise tax revenues. Of course, “planned” cuts are not actual cuts. Four years after the crash of 2008, the UK government had only implemented 6 percent of planned cuts in spending and only 12 percent of planned cuts in benefits. In almost all European countries, government spending is higher today than it was in 2008. A new study by Constantin Gurdgiev of Trinity College in Dublin examined government spending as a percentage of GDP in 2012 compared with the average level of pre-recession spending (2003–2007). Only Germany, Malta, and Sweden had actually cut spending.

Although several governments have raised tax rates, tax revenues have collapsed in response. The large and growing black markets in Greece, Italy, Spain, and even France are a testament to wrongheaded European tax policies. Current commitments to reign in tax fraud are a joke when tax rates are already at nosebleed levels.

More

Οικονομική Κρίση και Αναλφαβητισμός

του Δημήτρη Δημητράκου

3 Σεπτεμβρίου 2013

Οι οικονομικές γνώσεις παίζουν σημαντικό ρόλο σε μια κοινωνία, και ο ρόλος αυτός είναι θεσμικός, με τη ευρύτερη έννοια της λέξης, που περιλαμβάνει τα έθη και τις γνώσεις, δηλαδή, την κουλτούρα (Douglass North, Oliver Williamson, Elinor Ostrom). Με αυτή τη έννοια, το γενικό επίπεδο των οικονομικών γνώσεων, της κατανόησης των οικονομικών φαινομένων και της οικονομικής πολιτικής, παίζουν σημαντικό θεσμικό ρόλο σε μια κοινωνία.

Το γεγονός ότι στην Ελλάδα επικρατεί πρωτοφανής άγνοια και κυρίως κατανόηση της οικονομίας έχει αγνοηθεί εντελώς από όσους έχουν καταβάλει αξιόλογες, κατά τα άλλα, προσπάθειες να αναλύσουν το Ελληνικό Νόσημα τα τελευταία χρόνια, και ιδιαίτερα την πρόσφατη κρίση και τις συνέπειες της στη χώρα μας.

Δεν εννοώ ότι ο μέσος άνθρωπος δεν έχει γενικότερη πρακτική ενημέρωση όσον αφορά τα οικονομικά. Ο πρακτικός επιχειρηματίας, ο λογιστής, ο οικονομικός δημοσιογράφος και πλείστοι άλλοι στον ιδιωτικό ή στο δημόσιο τομέα που είναι σε θέση να διαβάσουν και να καταλάβουν το οικονομικό κομμάτι μιας καθημερινής εφημερίδας, αντιλαμβάνονται αρκετά καλά σε κάθε φάση «τι γίνεται». Ακόμη και αν τους λείπουν θεωρητικές γνώσεις, έχουν συναίσθηση της οικονομικής πραγματικότητας που τους περιστοιχίζει.

Υπάρχουν, όμως, και οι μη μέσοι άνθρωποι. Μπορεί να είναι κινητοποιούμενοι συνδικαλιστές, πολιτικοί (στη μεγάλη τους πλειονότητα), φοιτητές που ενδιαφέρονται κυρίως για το «φοιτητικό κίνημα», διανοούμενοι εγνωσμένης κοινωνικής ευαισθησίας, τηλεοπτικοί αστέρες ή αοιδοί σε ρόλο εθνικών γκουρού. Κοινό τους σημείο: η απόλυτη άγνοια οικονομικών φαινομένων, σχέσεων, μεγεθών, πραγματικοτήτων.

Σύστοιχο με αυτό είναι τόσο η «πονοψυχιάρικη» προσέγγιση στα οικονομικά προβλήματα, όσο και η ετοιμότητα να καταδικασθεί ο «νεοφιλελευθερισμός» - ένα πολύμορφο τέρας, πολλαπλώς απειλητικό έως και σατανικό, πλην όμως ανεπίγνωστης φύσης και προέλευσης. Και η προσέγγιση αυτή έχει πέραση σε ένα κοινό που είναι οικονομικώς αναλφάβητο, ευεπίφορο σε βαρούφες που προβάλλονται κάθε τόσο με ύφος και σοβαροφάνεια, συχνά με προκλητικότητα, χωρίς να υπάρχει ούτε καν υποψία ότι αποτελούν κενά νοήματος κελύφη.

Μπορεί να γίνει αντιληπτό σε γενικές γραμμές το μέγεθος αυτού του οικονομικού αναλφαβητισμού αν επισκεφθεί κανείς την ελληνική βικιπαίδεια και διαπιστώσει την πενία της σε βασική οικονομική ορολογία. Εντελώς πρόχειρα και δειγματοληπτικά σημειώνω την ανυπαρξία των εξής όρων:

aggregate demand (συνολική ζήτηση)
effective demand (ενεργός ζήτηση)
(economic) rent (πρόσοδος)
scarcity (στενότητα, σπάνις)
trade-off theory (θεωρία αντισταθμίσματος)
opportunity cost (ευκαιριακό κόστος)
transfer payment (μεταβίβαση πληρωμών)
transactions cost theory (θεωρία συναλλακτικού κόστους)

Για αυτές τις έννοιες υπάρχουν καταχωρήσεις στη Wikipedia στα βουλγαρικά, στα καταλανικά, στα βοσνιακά, στα ισλανδικά μεταξύ άλλων.

Υπάρχει, πάντως, μια ελληνική καταχώρηση στη βικιπαίδεια, [Οικονομικά της προσφοράς] που είναι όλα τα λεφτά από άποψη αντικειμενικότητας, θεωρητικής σοβαρότητας και επιστημονικού ήθους. Ένα απόσπασμα θα πείσει και τον πιο διστακτικό.

Τα οικονομικά της προσφοράς είναι μια ετερόδοξη (δηλαδή μη αποδεκτή από τους περισσότερους οικονομολόγους) σχολή στα οικονομικά η οποία δίνει υπερβολική σημασία στο ρόλο που παίζουν τα φορολογικά κίνητρα στη συμπεριφορά της οικονομίας…
Τα βασικά της σημεία συνοψίζονται στους ισχυρισμούς: (1) Η μείωση των φορολογικών συντελεστών αυξάνει τα φορολογικά έσοδα. (2) Οι φορολογικές ελαφρύνσεις επιδρούν τόσο πολύ θετικά στην πλευρά της προσφοράς[1] που τελικά αυξάνεται ο ρυθμός οικονομικής ανάπτυξης και μειώνεται ο πληθωρισμός.
Οι απόψεις αυτές δεν έπεισαν ποτέ σχεδόν κανέναν, εκτός από μία μικρή ομάδα οικονομολόγων. [Ακολουθεί ως υποσημείωση: «σήμερα σε αυτή τη μικρή ομάδα περιλαμβάνεται ο διεθνούς φήμης γκουρού των οικονομικών Πρετεντέρης καθώς και σύσσωμοι οι οικονομικοί εγκέφαλοι της ΝΔ»].Έχουν πλέον εντελώς απορριφθεί.

Μιλάμε για επίπεδο, όχι αστεία! Και είναι ανεκτό, από τη στιγμή που βρίσκεται σε απόλυτη αντιστοιχία με τον κρατούντα οικονομικό αναλφαβητισμό.

On Europe, Germany is having its cake and eating it

by Mats Persson

Daily Telegraph
September 3, 2013

Man kann nicht auf zwei Hochzeiten tanzen. That’s German and it means ”You can’t dance at two weddings” – the Prussian proverbial version of having one’s cake and eating it.

In Europe, that’s exactly what Germans want to do. Like most other nationalities in the EU, Germans are internally conflicted. For obvious reasons, Germans tend to be “pro-European” in temperament, and will give you the occasional pro-EU speech to back it up.

However, when it comes to down to actual policy, German support for “more Europe” is heavily caveated. You often hear loose talk in Berlin about the need to move towards a “political union” or a “federal Europe”. This confuses external observers, particularly UK ones, as they actually think the Germans mean it.

More

Greek Cash Shortfall Spells Problems for Euro Zone

Wall Street Journal
August 29, 2013

After two bailouts, Greece needs yet more money. While that is hardly surprising, the debate over how it should get it has the potential to ignite tumult in the seemingly calm euro zone.

Three problems are set to dog officials over the next few months. Greece has a shortfall of cash for the immediate future. Beyond that, it will need more aid to sustain itself through to 2016. And its debt remains too high.

Athens has to plug a roughly €4 billion ($5.3 billion) gap in its finances this year and next, as disappointing tax and privatization revenues have burned holes in its budget plans.

It will need to find yet more money—starting later next year—because of a worse-than-expected recession, poor prospects of returning to private markets as originally foreseen, and an unexpected debt-repayment bill to euro-zone central banks.

The International Monetary Fund, which cofinances Greece's bailout alongside euro-zone governments, can only continue to lend to a government if it is "fully funded" for another 12 months. As of this month, the IMF says, Greece isn't.

More

The Asian Crisis Versus The Euro Crisis

by Paul Krugman

New York Times
August 28, 2013

So, I’m feeling young again — well, middle-aged, anyway. The rupiah is plunging again!

I was one of those economists for whom the Asian crisis of 1997-1998 came as a disturbing revelation, a demonstration that events all too reminiscent of the Great Depression could still happen in the modern world. Between the acute crises in Southeast Asia and the long stagnation in Japan, it was — or so I thought — all too clear that we did not, in fact, have this thing under control. Unfortunately, not enough people grasped that lesson, and a decade later we had a global crisis that made the Asian crisis look trivial by comparison.

But anyway, the moving finger of crisis seems for the moment to be pointing back at some of the old crowd. And I’m catching up on what’s been going on in that part of the world.

More