Το κόστος της καθυστέρησης

της Μιράντας Ξαφά

Καθημερινή
14 Νοεμβρίου 2010

Ο πρώτος χρόνος διακυβέρνησης του ΠΑΣΟΚ πέρασε μια φάση άρνησης της πραγματικότητας («λεφτά υπάρχουν») και κατόπιν μπήκε σε crisis mode, τρέχοντας πίσω από τις εξελίξεις και κινδυνεύοντας τώρα να πέσει έξω στον στόχο για το έλλειμμα. Μέχρι στιγμής η μείωση του ελλείμματος επιτεύχθηκε κυρίως με ταμειακά μέτρα συμπίεσης των λειτουργικών δαπανών και οριζόντιας περικοπής μισθών και συντάξεων, ενώ το μπαράζ νέας φορολογίας επιβάρυνε υπέρμετρα όσους ήδη πληρώνουν τους φόρους. Αλλά οι οριζόντιες περικοπές δεν αποτελούν βιώσιμη λύση καθώς η ισοπέδωση των αμοιβών μειώνει τα κίνητρα για παραγωγική εργασία. Χρειάζονται επειγόντως διαρθρωτικά μέτρα μόνιμης περικοπής και εκλογίκευσης των κρατικών δαπανών.

Η Ελλάδα θα συνεχίσει να εξαρτάται αποκλειστικά από την τρόικα για τη χρηματοδότηση των ελλειμμάτων της στο άμεσο μέλλον, δεδομένου ότι είναι απίθανο να ανακτήσει την πρόσβαση στις διεθνείς κεφαλαιαγορές το 2011. Ακόμα και αν, με μαγικό τρόπο, μηδενιστεί το δημόσιο χρέος και συνεπώς οι τόκοι, το χάσμα μεταξύ κρατικών εσόδων και δαπανών θα παραμείνει γιγαντιαίο. Εάν επιβεβαιωθεί την ερχόμενη εβδομάδα ότι το έλλειμμα του 2009 ήταν 15,5% του ΑΕΠ και οι τόκοι περίπου 5,5%, αυτό σημαίνει ότι το πρωτογενές έλλειμμα (έσοδα μείον δαπάνες εκτός τόκων) ήταν 10% του ΑΕΠ, δηλ. 24 δισ. ευρώ. Φέτος, αν πράγματι το έλλειμμα μειωθεί κατά 6% του ΑΕΠ, οι πρωτογενείς δαπάνες θα συνεχίσουν να ξεπερνούν τα έσοδα κατά 4% του ΑΕΠ, δηλαδή κατά περίπου 10 δισ. ευρώ. Επομένως, αν δεν τηρήσουμε τις υποχρεώσεις που αναλάβαμε με το Μνημόνιο και σταματήσει η εκταμίευση του δανείου, δεν θα μιλάμε για περικοπές δαπανών, αλλά για πλήρη αδυναμία πληρωμής μισθών και συντάξεων.

Περισσότερα

Το φάσμα της χρεοκοπίας

του Στέφανου Κασιμάτη

Καθημερινή
14 Νοεμβρίου 2010

«Οι σωφρωνέστεροι ετασταί του πολιτικού ορίζοντος είναι νομίζω οι κερδοσκόποι των χρηματιστηρίων, οίτινες προαισθάνονται πάσαν θύελλαν, διά ενστίκτου τινός ομοίου προς εκείνο δι' ου επροίκισεν ο Θεός και τους βατράχους», γράφει ο Εμμανουήλ Ροΐδης στις «Σκέψεις» του και έχει δίκιο. Οι 1.030 επενδυτές και αναλυτές, που συμμετέχουν στη διεθνή δημοσκόπηση του πρακτορείου Bloomberg, εξετάζουν την πορεία των ευρωπαϊκών οικονομιών ψυχρά και εξ αποστάσεως, χωρίς συναισθηματισμούς και ευσεβείς πόθους. Αυτοί, λοιπόν, σε ποσοστό 71% θεωρούν πιθανή τη χρεοκοπία της Ελλάδας, ενώ κατά 51% θεωρούν πιθανή τη χρεοκοπία της Ιρλανδίας και κατά 38% της Πορτογαλίας.

Ο υπουργός Οικονομικών της Γερμανίας Β. Σόιμπλε, ωστόσο, υπερασπίστηκε την Ιρλανδία. Ολοι αυτοί που προβλέπουν τη χρεοκοπία της, δήλωσε, δεν κατανοούν τη λειτουργία του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Στήριξης. Για τη δική μας περίπτωση, όμως, δεν είπε τίποτε. Εδώ που τα λέμε, δεν χρειαζόταν κιόλας - και όχι επειδή εμείς έχουμε ήδη ενταχθεί υπό την προστασία του μηχανισμού, εξασφαλίζοντας 110 δισ. δανείων. Αρκεί να παρακολουθήσει κανείς επιφανειακά, σε επικεφαλίδες, τις εξελίξεις στην Ελλάδα, για να καταλάβει προς τα πού οδεύουμε. Κυβέρνηση αδύναμη να προχωρήσει στις απαραίτητες διαρθρωτικές αλλαγές, επειδή στην πραγματικότητα δεν τις πιστεύει. Κεντροδεξιά αντιπολίτευση που υιοθετεί τον πιο ανεύθυνο αριστερό λόγο. ΜΜΕ που εκφράζουν σταθερά έναν τυφλό λαϊκισμό. Πανεπιστήμια που ολοένα βυθίζονται στην ανυποληψία και αντιδρούν σε κάθε προσπάθεια εναρμόνισης της λειτουργίας τους με τα ισχύοντα διεθνώς. Μια κοινωνία που νομίζει ότι αν απλώς κλείσει τα μάτια στη σκληρή πραγματικότητα την καταργεί. Μια χώρα που αρνείται να χρησιμοποιήσει τα μέσα που της έχουν προσφερθεί για τη σωτηρία της και βαφτίζει τη στάση της πατριωτισμό. Οχι, θα ήταν παράλογο να πιστεύει κανείς ότι η Ελλάδα θα αποφύγει τη χρεοκοπία, όταν η ίδια δεν ενδιαφέρεται...

Περισσότερα

Η άνοδος του ενός λεπτού

του Πάσχου Μανδραβέλη

Καθημερινή
14 Νοεμβρίου 2010

Παρακολουθώντας κάποιος την καμπύλη της διαφοράς επιτοκίου των ελληνικών και γερμανικών δεκαετών ομολόγων, όταν καταγράφεται λεπτό με λεπτό, μπορεί να διαπιστώσει ενδιαφέροντα πράγματα. Την Τετάρτη το βράδυ, για παράδειγμα, κοιμηθήκαμε με τα spreads στις 920 μονάδες βάσης και ξυπνήσαμε την Πέμπτη το πρωί με 977 μονάδες βάσης. Στις 2.08 π. μ. (ώρα Ελλάδος) ο δείκτης ανέβηκε ξαφνικά 57 μονάδες και παρέμεινε εκεί μέχρι κατά τις 9 το πρωί, για να ξαναπέσει στις 930 μονάδες. Οι 57 μονάδες στα spreads μπορεί να μην προκαλούν πλέον καμιά εντύπωση (είμαστε κάτω από την ομπρέλα του μηχανισμού στήριξης) αλλά, αν το καλοσκεφτούμε, αυτή η διαφορά του ενός λεπτού επιβαρύνει το ελληνικό χρέος με 1,5 δισ. ευρώ.

Τι συνέβη λοιπόν στις δύο τα χαράματα και πανικοβλήθηκαν οι επενδυτές για να κάνουν μια τόσο δραματική αύξηση των spreads; Ούτε απεργίες είχαμε νυχτιάτικα ούτε εκλογές. Αλλά και οι συμπάσχουσες χώρες της ευρωπαϊκής περιφέρειας (Ιρλανδία, Πορτογαλία, Ισπανία) κοιμούνταν εκείνη την ώρα. Ο Ιρλανδός πρωθυπουργός είχε διευκρινίσει από το πρωί ότι θα ακολουθήσει ένα πρόγραμμα περικοπής επιπλέον δαπανών 6 δισ. και δεν πρόκειται να κάνει εκλογές. Παρ’ όλα αυτά κάποιοι στις δύο το πρωί είδαν ρίσκο κι αποφάσισαν να αυξήσουν το ελληνικό χρέος κατά 1,5 δισ. ευρώ.

Περισσότερα

Να ξεπεράσουμε το Μνημόνιο

του Μπάμπη Παπαδημητρίου

Καθημερινή
14 Δεκεμβρίου 2010

Είναι να αναρωτιέται κανείς ποιος, μεταξύ Βρυξελλών, Ουάσιγκτον και Αθηνών, κάνει τα περισσότερα και, δυστυχώς, τα «ακριβότερα» λάθη. Λανθασμένοι ήταν οι υπολογισμοί που είχαν γίνει πέρυσι. Με αποτέλεσμα να εκτεθεί η χώρα με τα περίφημα greek statistics. Και όμως τους είχε αποδεχθεί η Eurostat. Και ας είχε κάποιος, πονηρότερος, κρύψει την άνοιξη την εκτίμηση ότι το ελληνικό έλλειμμα πάει για διψήφιο νούμερο, σε έκθεση της Επιτροπής, που δημοσιεύτηκε εκείνη την εποχή.

Φαντασθείτε ότι ο προϋπολογισμός του 2009 υπολόγιζε το έλλειμμα σε μόλις 8,8 δισ. Οτι η Επιτροπή είχε δεχτεί Πρόγραμμα Σταθερότητας, στα μέσα του έτους, με το έλλειμμα στα 12,7 δισ. Ομως, μετά την αποκάλυψη της μαύρης τρύπας, η Εισηγητική Εκθεση για τον προϋπολογισμό του 2010 έγραψε έλλειμμα 2009 στα 29,3 δισ. ευρώ. Ούτε εκεί σταματήσαμε. Στο προσχέδιο για τον προϋπολογισμό 2011, το ίδιο έλλειμμα υπολογίζεται στα 30,9 δισ. Από αύριο, μετά και το τελευταίο ευρωπαϊκό μαγείρεμα, η Eurostat θα ανακοινώσει ακόμη μεγαλύτερο έλλειμμα.

Περισσότερα

Greek Loan Repayment Extension on The Table

Reuters/New York Times
November 13, 2010

Greece's prime minister said in an interview that the possibility of extending repayment of its EU/IMF loan was on the table, but an ECB policymaker said any talk of renegotiation could harm the country's credibility.

Greece has cut public wages and pensions and raised taxes to help plug its budget shortfall as part of a 110 billion euro EU/IMF bailout that saved it from bankruptcy in May.

But officials say it will miss this year's deficit target because of a revision of 2009 fiscal data and weak revenue growth, and the government has said it is ready to make extra spending cuts if necessary.

More

Those nice chaps at the IMF

Economist
November 12, 2010

The euro zone’s third-quarter GDP figures, released this morning, seemed only to highlight the theme being played out in bond markets: “core” economies are doing fine but “peripheral” countries are struggling. Germany’s economy grew by a further 0.7% in the three months to the end of September, following a record advance in the second quarter. France’s economy grew in line with the euro zone at a rate of 0.4% in the quarter. But Italy’s GDP was more sluggish, Spain’s was flat, and Greece sank deeper into recession. Only Portugal bucked the trend at the periphery—perhaps because its fiscal squeeze has only latterly been applied. The figures for Ireland won’t emerge for several weeks, which may be just as well.

One source of relief for Ireland is that bond markets are a little calmer today after a frantic week. A statement from the finance ministers of the big EU countries attending the G20 summit in Seoul helped. It said, in effect, that whatever shape a permanent resolution scheme for over-indebted countries might take, any new rules (which, it is feared, would make it easier to impose loses on private bondholders) would only apply to bonds issued after mid-2013. So please don’t panic.

Ireland’s ten-year bond yields, which had soared to around 9% this week, were below 8% by 2.10pm this afternoon; Portugal’s had fallen by around 30 basis points. Yields in Spain, Italy and Greece were down a bit, too. This modest reversal of an alarming trend will be welcome in Dublin even if Ireland could still not afford to finance itself at these sorts of rates. Luckily, for now, it doesn’t have to. It has enough cash to fund itself through the first half of next year.

More

Στον φαύλο κύκλο της «κατσαρίδας»

του Γιάννη Βούλγαρη

Τα Νέα
13 Νοεμβρίου 2010

Η οικονομία θα μπορούσε να βρει σιγά σιγά τον δρόμο της, η κοινωνία έδωσε «ψήφο αντοχής» (κατά τον επιτυχημένο μετεκλογικό τίτλο των ΝΕΩΝ) στον πρώτο γύρο των εκλογών. Αλλά στις συνθήκες της δεινής κρίσης, ούτε η οικονομία ούτε η κοινωνία μπορούν να αντέξουν επ΄ αόριστον τις αποδιαρθρωτικές επιδράσεις του πολιτικαντισμού και του μικροκομματισμού.

Υπάρχει πλέον μια κραυγαλέα αντινομία μεταξύ της έκτακτης εθνικής κατάστασης και της καταστροφικής μορφής του κομματικού ανταγωνισμού. Η Ελλάδα χρειάζεται πολιτική σταθερότητα, ένα ελάχιστο εθνικής πολιτικής συνεννόησης, ελπίδα που θα εμψυχώνει την κοινωνία για να περάσει τα επόμενα 2-3 δύσκολα χρόνια και εθνική στρατηγική με βάθος δεκαετίας, γιατί τουλάχιστον τόσο θα απαιτηθεί ώστε να ξανασταθούμε στα πόδια μας. Αντί αυτών, έχουμε μια μορφή κομματικού ανταγωνισμού που συστημικά παράγει δημαγωγία, ψευδοπόλωση, ανευθυνότητα, αναποτελεσματικότητα και αποσταθεροποίηση. Το αδιέξοδο συμπληρώνεται από τα παιχνίδια ισχυρών τηλεοπτικών ΜΜΕ τα οποία όχι μόνο μεγεθύνουν τις παθογένειες, αλλά προσθέτουν ίντριγκες, διαπλοκή και εκβιασμούς στην εκάστοτε κυβέρνηση.

Περισσότερα

The split personality of the Greek voter

by Mark Dragoumis

e-rooster.gr
November 12, 2010

Professor Kazakos attempts to explain in his latest of many books on the relationship between Greece and Europe how it is that Greeks wish their country to become more European while at the same time obstructing any real effort to make this happen. Premier Simitis (of PASOK) got elected promising “modernisation” in all fields and under “popular pressure” expressed in strikes and violent street demonstrations failed to implement his programme especially concerning the necessary changes in the country’s crumbling social security system. Costas Karamanlis (New Democracy) promised the “re-founding of the state” and left the state on the verge of bankruptcy as huge, clientelistic and corrupt as ever. To his credit, George Papandreou (PASOK) who won the elections on 30 October 2009 did not make any grandiloquent promises. He simply said that “the money was there” for the suffering classes to be assisted, when it was not and he knew it was not.

To avoid impending bankruptcy George Papandreou agreed to be saved by a hefty loan from Brussels and the IMF with a number of strings attached. Under close supervision from the European Commission, the European Bank and the IMF Greece is indeed changing in more ways than one. Reforms that proved impossible in the past are slowly taking shape under the strict guidance of Greece’s foreign supervisors colloquially known in Athens as “troika”. With teams of foreign experts looking after the governance of the country, the split personality of the Greek voter seems to have been put under some kind of control, at least for the time being. Even those Greeks who were keen to be ruled by a Government biased in favour of special groups have, for now, had to bow to the inevitable.

What does emerge from Kazakos’ systematic study is that up till now when Greek voters saw themselves as citizens they were all for honesty, meritocracy and modernisation. However, once a government was elected they tended to revert immediately to their personal, familial and unionist priorities seeking favours, fighting for special treatment and even using corrupt practices. Truth is that this “return to basics” (really to personalised power instead of the rule of law as was the custom under the lawless Ottoman regime) had already become increasingly difficult even before the recent crisis with Greece being in the eurozone and exposed to the global economy. Kazakos points out a duality in the country’s institutions. On the one hand Greece has an independent central bank and guarantees the entrepreneurial freedom both for its own citizens and for the foreign would-be investors, while on the other hand it is “saddled with informal institutions and practices (illegal financial backing of political parties, give and take between MPs and their voters etc) something that leads eventually to ‘institutional disorder’… A political system that has relied for decades on clientelistic values and extra-institutional arrangements rejects basically any strict rules of the game and all innovative institutions”.

More

Fiscal adjustments and the recession

by Alberto Alesina

VOX
November 12, 2010

Many nations are in the middle of painful fiscal retrenchments. This column presents recent research on the impacts of these policies. It argues that spending cuts are less recessionary than tax increases when deficits are reduced and responds to criticisms of these findings in the recent IMF World Economic Outlook.

Many European countries are engaged in large fiscal adjustments. The standard Keynesian view is that these adjustments will cause deep recessions especially if they occur on the spending side (see for example Krugman 2010). A lively literature initiated by a paper by Giavazzi and Pagano (1990) has uncovered “non-Keynesian” effects of large fiscal adjustments. The latest instalment of this line of research is a paper that I co-authored with Silvia Ardagna (Alesina and Ardagna 2010).

This literature reaches three conclusions.

First, fiscal adjustments on the spending side are more likely to lead to a permanent stabilisation of the budget.
Second adjustments on the spending side have lower cost in terms of lost output.
Third, some, not all, adjustments on the spending side are not followed by a downturn even on impact.

More

Read the Paper

See also this and this

More Austerity in Greece Will Backfire

by Nick Skrekas

Wall Street Journal
November 12, 2010

An already weary Greek population is expecting more bad news next week with indirect taxes again likely to climb and more draconian cut backs with the aim of filling a €4.5 billion budget shortfall.

As the Greek tragedy unfolds into its next chapter–post the cheering of being ahead of targets a short few months ago–the ruling socialist government could again be shooting itself in the foot on the advice of the International Monetary Fund and the European Union.

It may cave in and deal another round of the heavy blows to the local economy which is already on the ropes on the poorly formulated advice of its international lenders.

More

Greece Plans New Austerity Measures

Wall Street Journal
November 12, 2010

Greece is set to announce a new series of austerity measures next week as it scrambles to collect up to €4.5 billion ($6.15 billion) needed to meet its 2011 budget-deficit goal, two senior government officials said Friday.

The extra measures will mostly focus on spending cuts in the public sector, but may also include more indirect taxes, the officials said.

In May, Greece narrowly avoided default with the help of a €110 billion bailout from the International Monetary Fund and the European Union. Under the terms of that loan program, Greece must cut its budget deficit this year by 5.5% of gross domestic product and was aiming for a deficit of 8.1% of GDP.

But one of the officials said the country's 2010 deficit is expected to reach "9.3% or a bit more" due to lagging tax collections and an expected upward revision in the country's deficit the previous year.

More

Europe Needs a California Dream

by Uri Dadush and Moisés Naím

Wall Street Journal
November 12, 2010

At first glance California appears to be in the midst of an economic and fiscal crisis that dwarfs Europe's. Its unemployment rate, now more than 12%, is one of the highest in the U.S. and nearly 3% more than the EU average; California's home prices have dropped 34% since 2007, while in Europe the decline has been moderate; and over the last three years, the collapse of California's tax receipts produced a cumulative budget deficit of about 40% of its revenues, more than twice that of Greece. California's politics are as gridlocked as any in Europe. Political infighting left the state without a budget for the first 100 days of this year.

Paradoxically, despite this grim picture, it is actually Europe that should be envious of California. In fact, as countries in the euro area rethink the institutional arrangements that underpin their monetary union, there is a lot that Europeans could learn from the vicissitudes of America's Golden State.

This year's sovereign-debt crisis in the European periphery was triggered by the same global recession that engulfed California. The deeper roots of Europe's woes, however, lie in the loss of competitiveness of Greece, Ireland, Italy, Portugal, and Spain relative to Germany and the European core. With growth stifled and debt rising rapidly, the overextended governments in these countries have lost the confidence of financial markets.

More

Ireland Isn't Greece

Wall Street Journal
Editorial
November 12, 2010

Hardly a day goes by without another piece of bad news coming out of Dublin. On Wednesday, 10-year government bond yields hit 8.6%, a record spread over German bonds. The cost of insuring against a default by the government has also soared to record levels, and the cost to Irish taxpayers of keeping the Irish banking system afloat keeps going up.

The latest round of recapitalizations, announced in September, drove Ireland's budget deficit to an astonishing 32% of GDP for the year, and nobody is convinced that's the end. Then, this week, European Commissioner Olli Rehn went to Dublin on a fact-finding mission and insisted that the Irish government had made "no request for assistance"—the same words we often heard before Greece was bailed out in the spring.

But Ireland is not Greece. Going into the 2008 financial panic, Greece had a sky-high debt burden, a stagnant economy and a serious structural deficit that the government had been hiding by fudging its statistics.

Ireland, by contrast, went into the crisis with a budget surplus, a debt-to-GDP ratio of some 27% and a strong record of recent growth that has left it one of the richest countries in the world. Ireland does have a serious problem with its banks, which are the source of its current and recent woes. A property boom and bust have left Ireland's biggest lenders with billions in bad loans on their books.

More

Greek Deficit to Exceed Forecast

Wall Street Journal
November 11, 2010

Greece's 2010 budget gap is expected to reach 9.3% of gross domestic product, well above the country's forecast, forcing the government to implement further spending cuts to bring its fiscal-tightening plan back on track, a senior government official said Thursday.

The official also said Greece's budget deficit last year is expected to be revised sharply higher, to more than 15% of GDP, up from the current estimate of 13.8%. "We now expect the budget deficit for this year [to be] at about 9.3% and the revised 2009 figure will likely be above 15%," the official said. "This means extra measures will have to be taken, but it will be slashing spending rather than new taxes or reducing salaries."

More

Europe Running out of Yellow Cards on the Debt Crisis

Wall Street Journal
November 12, 2010

If history marks this week as the start of Europe's Debt Crisis II, next week has promise for still more nerve-testing action along Europe's crumbling outer rim.

Fiscally frail Ireland and Portugal will stay caught in the spotlight of unforgiving bond investors. Joining them on Monday will be Greece, no stranger to that script.

Officials from the European Union and the International Monetary Fund descend on Athens next week for their newest look into the Greek treasury's books and will decide whether Greece has earned its next payment tranche. On Thursday, Greece is expected to present its final 2011 budget to parliament and with it its latest budget estimates.

The rough picture already emerges that the Greek government underestimated the severity of its crackdown on spending to comply with EU and IMF rules. Stiff austerity cuts, overestimated tax receipts and recurrent strikes by alternating segments of the work force have taken their toll on the economy and now numbers are off course.

More

Weak Revenue Hits Greece

Wall Street Journal
November 11, 2010

Anemic government revenue has pushed Greece behind its targets for reducing the state's treacherous budget deficit, fresh data from monthly reports of the Greek finance ministry show.

The ministry reported that Greece's central-government deficit narrowed 30% in the first 10 months of this year compared with a targeted narrowing of 32%.

Greece's poor fiscal health sparked Europe's sovereign-debt crisis this spring. When the country ran out of money to repay its creditors, the other euro-zone countries and the International Monetary Fund stepped in with a €110 billion bailout.

The country has little room for fiscal maneuver, and missing the deficit target would leave Greece with unpleasant options if it wants to avoid a debt default: more tough budget cuts imposed on a restive population, or more bailout money. It remains effectively shut out of private debt markets by the giant premiums that investors are demanding on Greek bonds.

More

Greek Budget Numbers Latest!

by Charles Forelle

Wall Street Journal
November 11, 2010

As we reported today, Greek monthly budget numbers don’t look so hot:

Anemic government revenue has pushed Greece behind its targets for reducing the state’s treacherous budget deficit, fresh data from monthly reports of the Greek finance ministry show.

The ministry reported that Greece’s central-government deficit narrowed 30% in the first 10 months of this year compared with a targeted narrowing of 32%.

Over the next few weeks, we’re going to see a pile of numbers coming in from Greek authorities and Eurostat. They’ll form a key scorecard for Greece’s all-important deficit-reduction plans.

More

Greek Jobless Rate Hit Record High in August

New York Times
November 11, 2010

Greece’s jobless rate rose to a record 12.2 percent in August, while the nation’s progress in reducing its deficit appeared to slow, government data showed Thursday.

The figures underlined the difficulty of restoring the public finances at a time of economic decline. The government was scheduled to report third-quarter gross domestic product on Friday, and economists surveyed by Reuters predicted a contraction of as much as 5 percent from a year earlier.

More

Παπαδήμος: Τώρα μπαίνουμε στα δύσκολα

Καθημερινή
11 Νοεμβρίου 2010

Σαφές μήνυμα προς πάσα κατεύθυνση ότι δεν μπορεί να υπάρξει ανώδυνη αντιμετώπιση του δημοσιονομικού προβλήματος έστειλε χθες ο πρώην αντιπρόεδρος της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας και σύμβουλος του πρωθυπουργού κ. Λουκάς Παπαδήμος.

Οι τεχνικά εύκολες λύσεις για τη μείωση του ελλείμματος, όπως η αύξηση των φόρων και η μείωση των μισθών εξαντλήθηκαν και ήρθε πλέον η ώρα των δύσκολων αποφάσεων, προκειμένου να αντιμετωπιστεί στον πυρήνα του το δημοσιονομικό πρόβλημα της χώρας, ξεκαθάρισε ο κ. Παπαδήμος, σημειώνοντας ότι η κυβέρνηση θα πρέπει να προχωρήσει σε ιδιωτικοποιήσεις ΔΕΚΟ, περιορισμό της σπατάλης σε δημόσιους οργανισμούς και αξιοποίηση της δημόσιας ακίνητης περιουσίας. Την ίδια ώρα, οι εμπειρογνώμονες της τρόικας άρχισαν από χθες τις διαπραγματεύσεις με το οικονομικό επιτελείο για τα επιπλέον μέτρα που πρέπει να ληφθούν το 2011.

Το υπουργείο Οικονομικών θεωρεί ότι επαρκούν μέτρα 2 δισ. ευρώ, ενώ η τρόικα εκτιμά ότι απαιτούνται τουλάχιστον 4 δισ. ευρώ. Το φετινό έλλειμμα εκτιμάται ότι θα διαμορφωθεί σε 9,3% - 9,5% του ΑΕΠ, αντί 8,1% που προβλεπόταν στο Μνημόνιο.

Σύμφωνα με τα στοιχεία του υπουργείου Οικονομικών, στο 10μηνο τα έσοδα εμφάνιζαν υστέρηση της τάξης των 2 δισ. ευρώ, με αποτέλεσμα, παρά τη συγκράτηση των δαπανών, το έλλειμμα να κινείται εκτός στόχου.

Περισσότερα 1

Περισσότερα 2

Εξι μήνες Μνημόνιο

του Πάσχου Μανδραβέλη

Καθημερινή
11 Νοεμβρίου 2010

Πριν από μερικές μέρες είχαμε μια επέτειο που πέρασε απαρατήρητη. Εκλεισαν έξι μήνες από την κύρωση του Μνημονίου στη Βουλή. Πέρασαν δηλαδή 180 μέρες από τότε που ουσιαστικά ξεκίνησε ο ανήφορος της ελληνικής κοινωνίας για να διορθώσει τα κακώς κείμενα. Εξι μήνες, είπαμε; Μόνο; Γιατί μοιάζει σαν να πέρασαν χρόνια από εκείνο το απόγευμα του Μαΐου που 172 βουλευτές πήραν την ιστορική ευθύνη να σώσουν τη χώρα από τη χρεοκοπία; Γιατί, πρώτον, συμπυκνώθηκε ο πολιτικός χρόνος. Υπήρξε ένας καταιγισμός μέτρων, μέτρα που πριν από έξι μήνες ήταν αδιανόητο έστω να τα εκστομίσει ως πρόθεση κάποιος. Δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι στο πολύ πρόσφατο παρελθόν ακόμη και μια δήλωση κυβερνητικού στελέχους του στυλ «πρέπει να δούμε τα δημογραφικά του ασφαλιστικού» ξεσήκωνε την μήνιν ολόκληρης της ελληνικής κοινωνίας. Τα πρωτοσέλιδα με τίτλο «Ανοίγουν το ασφαλιστικό!» (σ. σ. με υπογραμμισμένο το θαυμαστικό) ήταν κανόνας, ενώ οι κλαυθμοί για τη «συνταξούλα του εργαζομένου» έπαιζαν επί μέρες στα δελτία των οκτώ. Ολόκληρη, λοιπόν, αυτή η διαδικασία, υπονοούμενα - αντιδράσεις - υπαναχώρηση - επανατοποθέτηση επί του προβλήματος - νέες αντιδράσεις κ. λπ., συμπυκνώθηκε σε μερικούς μήνες.

Δεύτερον, πολλαπλασιάστηκε η γνώση μας για την οικονομία. Μάθαμε τι είναι τα spreads, καταλάβαμε ότι όταν ευημερούν τα ελλείμματα αναγκαστικά θα υποφέρουν οι άνθρωποι, νιώσαμε την όξινη ανάσα των αγορών. Αυτή η γνώση, για την οποία αδιαφορούσαμε μέχρι τον Μάιο, θέλει καιρό για να χωνευτεί. Χρειάζεται δε πολύ περισσότερος χρόνος για να αποτινάξουμε την πεποίθηση ότι όσα περισσότερα ξοδεύει το κράτος τόσο μικρότερα ελλείμματα θα έχει.

Περισσότερα

Νερό του Καματερού

του Αλέξη Παπαχελά

Καθημερινή
11 Νοεμβρίου 2010

Δεν ξέρω αν το θυμάστε, αλλά πριν από χρόνια είχε κάνει θραύση το «νερό του Καματερού». Επρόκειτο για αυτοσχέδιο σκεύασμα κομπογιαννίτη, το οποίο δινόταν με την υπόσχεση ίασης του καρκίνου. Πού το θυμήθηκα θα μου πείτε; Μου ήλθε στον νου καθώς ακούω βαρύγδουπες δηλώσεις και αναλύσεις διαφόρων, κυρίως πολιτικών, περί αναδιάρθρωσης του χρέους, χαλάρωσης της δημοσιονομικής προσαρμογής ή αξιοποίησης της ακίνητης περιουσίας του Δημοσίου, που θα λύσει άμεσα το πρόβλημα του χρέους της χώρας.

Η χώρα βρίσκεται σε εξαιρετικά δεινή θέση. Είναι φορτωμένη με ένα τεράστιο χρέος, με χιλιάδες παθογένειες, χωρίς ικανό πολιτικό προσωπικό, με ένα διαλυμένο κράτος. Ο κόσμος βρίσκεται σε απελπισία. Ανθρωποι χάνουν τις δουλειές τους έπειτα από είκοσι «καλά» χρόνια και ξέρουν ότι δύσκολα θα ξαναβρούν μια καλή δουλειά. Υπάρχει κόσμος που απλά δεν «βγαίνει» και σε λίγο καιρό θα ζήσουμε τη φτώχεια των νεοπτώχων που θα εγκαταλείπουν την ασφάλεια της μεσαίας τάξης. Φόβος, ανασφάλεια και θυμός κυριαρχούν σε όλες τις κουβέντες.

Κάποιοι επιχειρούν, λοιπόν, εκμεταλλευόμενοι την απελπισία και την αγωνία ενός λαού, να πουλήσουν δήθεν ελπίδα. Λογικό είναι. Ταιριάζει, άλλωστε, σ’ ένα κομμάτι της νεοελληνικής κουλτούρας εκείνο το μπαγάσικο «έλα μωρέ, άμα δεν βγαίνεις τι θα κάνεις, θα τους πεις σβήστα μου και ξεκινάω από την αρχή», λες και η τρόικα και οι ξένοι δανειστές είναι η (παλιά) Αγροτική... Το ιδεολογικοποιούμε και λίγο βάζοντας «αριστερή» σάλτσα του τύπου «ε, μα αυτοί μας έδιναν μίζες και μας πούλαγαν τα προϊόντα τους» και πάμε σ’ ένα σχήμα που ακούγεται πολύ πειστικό.

Περισσότερα

Μικρότερο κράτος, απίθανη πτώχευση

του Μπάμπη Παπαδημητρίου

Καθημερινή
11 Νοεμβρίου 2010

Οι εκλογές για την αυτοδιοίκηση έδωσαν την ευκαιρία να επαναληφθεί η γνωστή συζήτηση για τα όρια της κομματικής δημοκρατίας. Μπροστά στις αλλαγές και τις μεταρρυθμίσεις, που απαιτεί η συνέχεια του έργου διάσωσης της χώρας, ποιος, πραγματικά, φοβάται να προχωρήσει; Το πιθανότερο είναι ότι οι πολιτικοί φοβούνται. Αβουλοι, με ελάχιστες γνώσεις, οι περισσότεροι, σε ό,τι αφορά τον τρόπο λειτουργίας ενός σύγχρονου κράτους, με δυσκολίες κατανόησης των περίπλοκων δεσμών που έχει εξυφάνει η χώρα μας με τη διεθνή οικονομία, πιστεύουν ότι αρκεί να «αρνηθούν» τα γεγονότα, ώστε εκείνα να σταματήσουν. Ζητούμε πολλά όταν περιμένουμε απ’ αυτούς να εξηγήσουν στους ίδιους ψηφοφόρους, που τους παραγέμιζαν τα μυαλά με ψεύτικες υποσχέσεις, πως τώρα η πατρίδα χρειάζεται αλλαγή σε βάθος.

Βεβαίως, τα γεγονότα είναι ξεροκέφαλα. Οχι όμως με την έννοια που χρησιμοποίησε ο Λένιν – την εντελώς πολιτική και υποκειμενική του αντίληψη για την ευκαιρία που είχε το κόμμα των μπολσεβίκων να αρπάξει την εξουσία, προκαλώντας την εξέγερση των εξαθλιωμένων μαζών. Θα ήταν προτιμότερο να ερμηνεύσουμε τις εξελίξεις ως «ξεροκέφαλες». Δεν μπορείς να νικήσεις το χρέος. Μπορείς να το αποπληρώσεις ή να σε καταπιεί. Το δεύτερο φαίνεται πιθανότερο κάθε φορά που οι πολιτικοί μας ολιγωρούν στο ελάχιστο καθήκον τους, που δεν είναι παρά η άμεση αντιμετώπιση της κατάστασης.

Περισσότερα

Greece Favors Longer Loan Repayment Term, But Goals Unchanged

Wall Street Journal
November 10, 2010

The Greek government would welcome easier terms for repaying its EUR110 billion rescue loan from international lenders, but fully intends to stick to the terms of the current agreement, a government spokesman said Wednesday.

"If, at some later point, there is another means to discuss the terms of the memorandum, for example, extending the repayment period of the loan, which is a discussion that is already taking place, that would be something we would be open to," George Petalotis said.

More

A European mechanism for sovereign debt crisis resolution: a proposal

Bruegel
November 9, 2010

This Bruegel Blueprint argues that Europe should take the lead in defining a solution to the problem of excessive public debts and create a European Crisis Resolution Mechanism (ECRM). The authors, Francois Gianviti, Anne O. Krueger, Jean Pisani-Ferry, Andre Sapir and Jürgen von Hagen, present the rationale for such a mechanism in the euro area and details of how an ECRM would work. The ECRM would be a permanent tool to deal with sovereign debt crises in an effective and predictable way.

More

Read the Paper

Greece forced to pay high yields to borrow

Financial Times
November 9, 2010

Greece was forced to pay high yields to borrow from the markets on Tuesday amid signs that the eurozone debt crisis is intensifying.

Athens sold €390m ($543m) of six-month debt but had to pay more than a quarter of a percentage point more in yield to raise the money because of worries about the eurozone.

Greece sold the six-month bills at a yield of 4.82 per cent, up from 4.54 per cent in the previous sale on October 12.

Gary Jenkins, head of fixed income at Evolution, said: “There is so much uncertainty in the markets now. It may be difficult for countries that want to borrow in the markets.”

More

Greece Pays Higher Yields at Auction; Fitch Downgrades in Portugal

Wall Street Journal
November 10, 2010

Greece had to pay a higher yield than a month ago to sell a lower-than-usual amount of 26-week Treasury bills at auction, as investors' nerves over the euro zone's debt-ridden peripheral states kept the market on edge despite local election results Sunday that showed support for the Greek government.

At the more secure end of the euro zone's sovereign-debt spectrum, the Netherlands and Austria paid lower yields to sell bonds Tuesdaythan previously.

This ties in with rising investor appetite for safe paper after Irish and Portuguese yield spreads—the gap between yields on those countries' debt and comparable German securities—hit new highs in the first half of the day. Concerns about Portugal were exacerbated after Fitch Ratings downgraded two Portuguese commercial banks late Monday—Banco Comercial Português SA and Banco Espirito Santo SA—while keeping its negative outlook for both institutions.

More

Στο ύψος των περιστάσεων

του Αλέξη Παπαχελά

Καθημερινή
10 Νοεμβρίου 2010

Ο κ. Παπανδρέου θα βρεθεί σύντομα σε ένα αδιέξοδο. Το ερώτημα στο οποίο καλείται να απαντήσει είναι απλό: μπορεί να σώσει τη χώρα από τη χρεοκοπία χωρίς να χάσει την παράταξη;

Η πραγματικότητα των αριθμών είναι αμείλικτη. Ο συνδυασμός απειρίας, καθυστέρησης στη λήψη μέτρων και άγνοιας του πώς λειτουργεί η αγορά είχε πολύ αρνητικά αποτελέσματα. Και δεν φταίει ένας μόνο υπουργός γι’ αυτό. Ευθύνεται ο ίδιος ο κ. Παπανδρέου, ο οποίος ποτέ δεν φρόντισε να συγκροτήσει ένα οργανωμένο επιτελείο με αρχή, μέση και τέλος, αλλά λειτουργεί συνεχώς σε συνθήκες χάους και πολυαρχίας. Οι καλές δημόσιες σχέσεις στο εξωτερικό είναι πολύτιμες και έπαιξαν πολύ θετικό ρόλο τους τελευταίους μήνες προς όφελος των ελληνικών συμφερόντων. Δεν φτάνουν όμως, γιατί όσο ο κ. Παπανδρέου έτρεχε στο εξωτερικό κάποιος έπρεπε να κάνει τη «λάντζα» γι’ αυτόν.

Βεβαίως, κανείς δεν έκανε τη λάντζα και τώρα ο κ. Παπανδρέου πρέπει να πάρει δύσκολες αποφάσεις. Να θυμίσουμε πως όταν εξελέγη θεωρούνταν γραφικοί όσοι του έλεγαν να πάρει άμεσα μέτρα και να αθετήσει θεαματικά τις προεκλογικές του υποσχέσεις. Εν συνεχεία χαρακτηρίζονταν ακραίοι όσοι θεωρούσαν ανόητη τη συζήτηση για το αν πρέπει να κόψει τους μισθούς πάνω ή κάτω από τις 2.000 ευρώ. Και ήταν μονομανείς όσοι έλεγαν την περασμένη άνοιξη ότι πρέπει να κόψει με το μαχαίρι τις δαπάνες στις ΔΕΚΟ και στο ευρύτερο Δημόσιο, γιατί αν περιμένει μετά τις δημοτικές θα είναι πολιτικά τραυματισμένος. Συμπλήρωναν δε, πως έπρεπε να πάρει άμεσα φιλοεπιχειρηματικά μέτρα, γιατί μετά θα ήταν δύσκολο να το κάνει, με μια κοινή γνώμη που έχει εκπαιδευθεί να πιστεύει ότι μπορούμε πάντα να βρούμε λεφτά από τους έχοντες και κατέχοντες.

Περισσότερα

Gold hits record on fears about inflation, European debt

USA Today
November 8, 2010

Metals — precious and otherwise — soared Monday, propelled by fears of European debt defaults and inflation.

Gold closed at an all-time high of $1,403.20 an ounce on the New York Mercantile Exchange, up $5.50. Its gains powered other metals, too. Silver set a 30-year high as it rose 68 cents to $27.43 an ounce. Platinum gained $2.20, to $1,771.10.

Even lowly copper gleamed, rising less than a cent to $3.95 a pound on signs of increasing demand from emerging markets.

Gold and other precious metals rise when investors lose faith in paper currency. Much of gold's Monday gains stemmed from unease about government debt in Europe, particularly Ireland, says Bill Martin, portfolio manager of American Century Global Gold fund.

More

Greek Voters Give Austerity Plan a Second Chance

by Joanna Kakissis

Time
November 8, 2010

Greek Prime Minister George Papandreou read triumph in the results of the regional elections Sunday, Nov. 7, that put his center-left PASOK Party's candidates ahead in several regional races, including the powerful position of Attica governor. "The Greek people have reaffirmed they want change," Papandreou said on state-run NET TV on election night.

His ebullience was a far cry from last week, when the quiet but stubborn Premier threatened to dissolve Parliament and call for new elections if PASOK fared badly. The vote of confidence was tepid at best, since only about 60% of 10 million eligible voters cast ballots, a relatively low turnout for Greece. But it kept the country on its planned austerity course, at least for now. To keep his support from crumbling in the coming months, Papandreou must show both worried Greeks and skeptical international markets that the bitter reforms will save the country from bankruptcy and move it toward a more solvent future.

"A lot of people are bleeding, if you will, from these measures, and a lot more people will bleed," says Kostas Ifantis, a political-science professor at the University of Athens. "We have never experienced anything like this before as a country, so there's no road map, and people want to see that these sacrifices will mean real reforms."

More

Euro-Bashing Show Back on the Road

by Katie Martin

Wall Street Journal
November 8, 2010

I hate to say ‘I told you so.’

But I told you so.

The euro crisis is back.

To be fair, it never really went away, as a quick look at the euro-zone bond markets will tell you. Investors have been expressing their nerves about a government debt default by a relatively shaky euro-zone state since at least mid-October, pushing the cost of insuring against this kind of event sky high for countries like Ireland.

The gap in borrowing costs between super-safe borrowers (ie Germany), and those other not-so-safe borrowers, has also been yawning wider for some time, in a textbook sign that all is not well in the euro-area bonds universe.

More

Δημήτρης Χαντζόπουλος (Τα Νέα, 8 Νοεμβρίου 2010)

Greek Premier Claims Victory in Local Elections Seen as a Referendum on Austerity

Washington Post
November 7, 2010

Since he was elected a year ago, Prime Minister George Papandreou has struggled to satisfy two difficult and seemingly mutually exclusive constituencies: international financial markets and Greeks.

On Sunday, he claimed a victory on both counts, based on projections of a strong showing by his Socialist party in regional elections widely seen as a referendum on the government’s austerity measures.

With only 10 percent of the votes counted — and despite record-high abstentions, estimated at 40 percent — Mr. Papandreou gave a triumphant televised address.

“Tomorrow we will continue to work toward the crucial goal of safeguarding the future of our country, a future that will allow us to control our own fate, a future free of any kind of supervision or stewardship,” he said.

“I am not saying that things will be easy, but there are no magic solutions either,” he added.

He said he would not call early elections, which he had threatened to do if his party lost, averting potentially tumultuous political and economic instability if he did. And he made it clear that his administration would continue with the measures, which Greece adopted in May in exchange for a $150 billion emergency loan from the European Union and the International Monetary Fund.

More

Greek Socialists Narrowly Win Local Vote

Wall Street Journal
November 8, 2010

Greece's ruling Socialists survived a key test of their popularity on Sunday, winning a narrow victory in local elections that were widely seen as a referendum on the government's harsh, three-year austerity program.

With Socialist candidates winning in a majority of Greece's 13 electoral regions and in three of the country's five biggest cities, the government is now less likely to proceed with snap national elections, a threat it had dangled before voters but one that had unsettled the country's financial markets and drawn veiled criticism from Greece's international lenders.

In nationally televised remarks, Prime Minister George Papandreou said voters had backed the government's program and gave no hint that he planned to call early elections after just 13 months in office.

"We know that change is not an easy process," Mr. Papandreou said. "But the Greek people brought us to power one year ago to effect that change. And today they confirmed that they still want that change."

More

Greece frets over Turkey's ties to Iran

Washington Times
November 7, 2011

Turkey's growing ties to Iran and opposition to NATO missile defenses targeting Tehran are raising "many doubts about Turkey's future" among officials in the alliance, Greece's No. 2 defense official says.

"I'm a bit pessimistic about the Turkish future," Greek Deputy Defense Minister Panagiotis A. Beglitis said in an interview with The Washington Times. Mr. Beglitis was in Washington on Thursday for meetings with Joint Chiefs of Staff Chairman Adm. Mike Mullen and other Pentagon officials.

Mr. Beglitis said Turkey's government recently "objected to mentioning Iran as a potential threat in a NATO text concerning" missile-defense doctrine.

"Also, they objected very, very recently to [the Security Council] of the United Nations concerning sanctions against Iran. They voted against sanctions. That's the reality. We have to pay attention to that," he said.

Mr. Beglitis said he does not know what the future holds for Turkey's place within NATO, but he said Greece "share[s] the same concerns with many, many colleagues within the alliance."

"I can tell you I would not be surprised to see a Turkey outside of the Western institutions and playing an autonomous strategic role in the whole region."

More

Economic Freedom of the World: 2010 Annual Report (Greece)

The foundations of economic freedom are personal choice, voluntary exchange, and open markets. As Adam Smith, Milton Friedman, and Friedrich Hayek have stressed, freedom of exchange and market coordination provide the fuel for economic progress. Without exchange and entrepreneurial activity coordinated through markets, modern living standards would be impossible.

Potentially advantageous exchanges do not always occur. Their realization is dependent on the presence of sound money, rule of law, and security of property rights, among other factors. Economic Freedom of the World seeks to measure the consistency of the institutions and policies of various countries with voluntary exchange and the other dimensions of economic freedom. The report is copublished by the Cato Institute, the Fraser Institute in Canada and more than 70 think tanks around the world.

View an interactive map of economic freedom

This year's report notes that economic freedom suffered its first setback in decades. The average economic freedom score rose from 5.55 (out of 10) in 1980 to 6.70 in 2007, but fell back to 6.67 in 2008, the most recent year for which data are available. Of the 123 countries with chain-linked ratings in 2007 and 2008, 88 exhibited rating decreases and only 35 recorded rating increases. In this year’s index, Hong Kong retains the highest rating for economic freedom, 9.05 out of 10, followed by Singapore, New Zealand, Switzerland, Chile, the United States, Canada, Australia, Mauritius, and the United Kingdom.

The first Economic Freedom of the World Report, published in 1996, was the result of a decade of research by a team which included several Nobel Laureates and over 60 other leading scholars in a broad range of fields, from economics to political science, and from law to philosophy. This is the 14th edition of Economic Freedom of the World and this year's publication ranks 141 nations for 2008, the most recent year for which data are available.

More

Greece

Ελληνικά πανεπιστήμια: η νέα Ολυμπιακή;

του Kevin Featherstone

Καθημερινή
7 Νοεμβρίου 2010

Λόγω της παρακαταθήκης που άφησε το φοιτητικό κίνημα στον αντιδικτατορικό αγώνα, το πανεπιστήμιο καταλαμβάνει μία εξαιρετική θέση στην ελληνική κουλτούρα, η οποία εκτείνεται πολύ πέρα από τον επιμορφωτικό του ρόλο, όπως συμβαίνει σε άλλες χώρες. Πολλοί από εκείνους που βρίσκονται μέσα στο εκπαιδευτικό σύστημα επιθυμούν να διατηρήσουν αυτήν την ιδιαιτερότητα: στην ουσία, απαιτούν να απολαμβάνουν ασυλία από την υπόλοιπη κοινωνία. «Δεν μπορούμε να εμπιστευτούμε στους ξένους το αγαπημένο μας σύστημα», υποστηρίζουν. «Οσοι είναι έξω από αυτό δεν μπορούν να το καταλάβουν, δεν συμμερίζονται τις αξίες μας».

Το πρόβλημα είναι ότι ο κόσμος έχει αλλάξει. Ολοι οι δείκτες συγκλίνουν στο συμπέρασμα ότι το ελληνικό πανεπιστήμιο δεν είναι αποτελεσματικό. Ολο και περισσότεροι γονείς που έχουν την οικονομική δυνατότητα αποφασίζουν να στείλουν τα παιδιά τους στο εξωτερικό, ενώ όλο και περισσότεροι Ελληνες ακαδημαϊκοί επιλέγουν να διδάξουν στο εξωτερικό, επίσης. Η υπόλοιπη κοινωνία δεν συμμερίζεται την αντίληψη των εκπροσώπων του συστήματος ότι τα πανεπιστήμια της χώρας οφείλουν να διατηρήσουν την ιδιαιτερότητά τους. Εξάλλου, είναι χαρακτηριστικό ότι οι ελληνικές οικογένειες πληρώνουν στον ιδιωτικό τομέα περισσότερα από όλες τις άλλες ευρωπαϊκές για την εκπαίδευση των παιδιών τους.

Περισσότερα

Η Ευρώπη σε εποχή λιτότητας

του Λουκά Τσούκαλη

Καθημερινή
7 Νοεμβρίου 2010

Οι κρίσεις αλλάζουν συνήθως τα δεδομένα και τις όποιες ισορροπίες προϋπήρχαν. Αυτό θα συμβεί και με την κρίση του ευρώ, η οποία ανέδειξε τα εσωτερικά προβλήματα και τις έντονες φυγόκεντρες δυνάμεις στο εσωτερικό της Ευρωζώνης. Μερικοί πολιτικά αφελείς, ή που απλώς μπέρδευαν τις επιθυμίες τους με την πραγματικότητα, νόμισαν ότι έφτασε το τέλος του ευρώ. Προφανώς δεν κατάλαβαν το μέγεθος του πολιτικού κεφαλαίου που είχαν επενδύσει οι Ευρωπαίοι στο κοινό νόμισμα. Ετσι, έχασαν τα χρήματα που στοιχημάτισαν. Τα πράγματα δεν μπορούν όμως να συνεχίσουν όπως ήταν μέχρι τότε.

Εκτός από τις σημαντικές αποφάσεις για τον μηχανισμό στήριξης της Ελλάδας, καθώς και τη δημιουργία ενός πολύ μεγαλύτερου χρηματοδοτικού εργαλείου που θα ενεργοποιηθεί σε περίπτωση που και άλλες χώρες της Ευρωζώνης βρουν τις πόρτες των αγορών κλειστές στο μέλλον, έχει ξεκινήσει εδώ και μερικούς μήνες μια συζήτηση για ριζική αναθεώρηση του συστήματος διακυβέρνησης του ευρώ. Αφορά θέματα συντονισμού της οικονομικής πολιτικής των χωρών-μελών, την εποπτεία από τα κεντρικά όργανα και την επιβολή κυρώσεων σε περίπτωση που μια χώρα δεν τηρεί τα συμφωνημένα, καθώς και τη δημιουργία ενός μόνιμου μηχανισμού κρίσεων.

Περισσότερα

Απειλεί το «Ευρωπαϊκό Εξάμηνο»

του Μπάμπη Παπαδημητρίου

Καθημερινή
7 Νοεμβρίου 2010

Το «Ευρωπαϊκό Εξάμηνο», η εφαρμογή του οποίου ξεκινά την 1η Ιανουαρίου 2011, είναι το πρώτο βήμα των αλλαγών που οργανώνονται από την Ευρωπαϊκή Ενωση, προκειμένου να αποφευχθεί η επανάληψη της «ελληνικής τραγωδίας». «Η ελληνική κρίση έδειξε ότι χρειαζόμαστε ένα πιο στιβαρό πλαίσιο διαχείρισης κρίσεων», σημειωνόταν στην έκθεση της task force προς το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο τον περασμένο Οκτώβριο.

Το «εξάμηνο», νεωτερισμός που εισήχθη στις 7 Σεπτεμβρίου, αναφέρεται σε μια ετησίως επαναλαμβανόμενη άσκηση πρόληψης και τιμωρίας. Οι προϋπολογισμοί των κρατών-μελών θα ελέγχονται για «ενδεχόμενες ασυνέπειες και αναδυόμενες ανισορροπίες». Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, κάθε Μάρτιο, θα προσδιορίζει τις προκλήσεις που αντιμετωπίζει η Ενωση και θα ανακοινώνει τα θέματα που απαιτούν πρόσθετη προσοχή. Τα κράτη-μέλη θα προσαρμόζουν αναλόγως τη μεσοπρόθεσμη δημοσιονομική τους πολιτική. Θα καταστρώνουν εθνικά σχέδια αλλαγών και προσαρμογών, εξειδικεύοντας τις πολιτικές τους, ειδικότερα στους τομείς της απασχόλησης και της αποφυγής κοινωνικού αποκλεισμού. Τελικά, κάθε Απρίλιο, τα εξειδικευμένα εθνικά προγράμματα θα δημοσιεύονται, όλα ταυτοχρόνως, Τον Ιούλιο, τέλος, το Συμβούλιο θα εκδίδει Γνώμη, προκειμένου να ολοκληρώσουν τα κράτη τη διαδικασία κατάρτισης του προϋπολογισμού τους για την επόμενη χρονιά.

Περισσότερα

$10.2 Trillion in Global Borrowing

by Mark Whitehouse

Wall Street Journal
November 6, 2010

As the debts of advanced countries rise to levels not seen since the aftermath of World War II, it’s hard to know how much is too much. But it’s easy to see that the risk of serious financial trouble is growing.

Next year, fifteen major developed-country governments, including the U.S., Japan, the U.K., Spain and Greece, will have to raise some $10.2 trillion to repay maturing bonds and finance their budget deficits, according to estimates from the International Monetary Fund. That’s up 7% from this year, and equals 27% of their combined annual economic output.

Aside from Japan, which has a huge debt hangover from decades of anemic growth, the U.S. is the most extreme case. Next year, the U.S. government will have to find $4.2 trillion. That’s 27.8% of its annual economic output, up from 26.5% this year. By comparison, crisis-addled Greece needs $69 billion, or 23.8% of its annual GDP.

So far, with the notable exception of Greece, major advanced nations haven’t had too much trouble raising the money they need. Japan’s domestic investors have consistently bought its government bonds despite their low yield. Foreign investors have been snapping up U.S. Treasury bonds, which remain the world’s premier safe-haven investment.

More

The EMU Sovereign-Debt Crisis: A Call and an Opportunity for a Greek Supply-Side Revolution

by Michael G. Arghyrou and Alexandros Kontonikas

Greek Economists for Reform
November 6, 2010

We summarise the findings of a research project we have recently completed on the European sovereign debt crisis. We find a marked shift in market pricing behaviour from a ‘convergence-trade’ model before August 2007 to one driven by macro-fundamentals and international risk thereafter. We do not find evidence of any significant role for momentum-trading speculation in the CDS market. The escalation of the Greek debt crisis in November 2009 is confirmed as the result of an unfavourable shift in market expectations, caused by the hesitation of Greek authorities to commit to structural reforms. Our findings highlight the necessity of structural reforms in periphery EMU countries increasing competitiveness. For Greece, the crisis calls for a thorough plan of economic reconstruction, not short of a supply-side revolution, aiming to reform the deeply problematic public sector and substantially improve competitiveness.

More

Read the Paper

Walking to the Heart of Greece

by David Mason

Wall Street Journal
November 6, 2010

As a boy in 1940s Greece, my friend Costas, now a retired banker, had a pistol shoved in his face by a communist guerrilla screaming that he wanted to requisition the family mule. Knowing that the animal meant his family's survival in desperate times, Costas refused. He might have been shot then and there if the guerrilla had not been restrained by more compassionate comrades. Many years later, attending his nephew's wedding in Athens, Costas was stunned to recognize the best man. It was the very fellow who had nearly killed him over a mule.

Such stories are common in Greece, where a merciless occupation by Germans and Italians during World War II, violence between left and right, and foreign meddling during the civil war (roughly 1945-49) and the Junta years (1967-74) left Greeks living cheek by jowl with people they could never forgive.

Kevin Andrews experienced the dangers of the countryside during the civil war. The Flight of Ikaros, the book he produced from his travels, remains not only one of the greatest we have about postwar Greece—memorializing a village culture that has almost vanished—but also one of the most moving accounts I have ever read of people caught up in political turmoil. (It is richer than George Orwell's Homage to Catalonia because Andrews spent more time getting to know the people he wrote about.) Flight was first published in 1959 and last reprinted by Penguin in 1984. For too many years, this rare account has languished out of print.

More

Surging bond yields fuel fresh Greece fears

Financial Times
November 5, 2010

A surge in Greek bond yields has underscored growing concern about political stability in Athens ahead of Sunday’s local government elections.

Yields on Greek 10-year bonds spiked to 11.34 per cent on Friday, approaching the historic highs of last May when the country had to be bailed out by the European Union and International Monetary Fund to avert a sovereign default.

George Papandreou, prime minister, is threatening to call a snap general election if voter support for his embattled Socialist party, which has been steadily been losing ground according to opinion polls, falls by a significant margin.

More

Greek Mail Bombs: A Sign of Violence to Come?

by Joanna Kakissis

Time
November 4, 2010

The two baby-faced young men who faced a Greek prosecutor Thursday on terrorism charges were caught carrying small parcel bombs that, according to some reports, were only about as powerful as firecrackers. But Panagiotis Argyrou, 22, and Gerasimos Tsakalos, 24, set off international panic this week for their alleged involvement in a letter-bomb plot that sent at least 14 booby-trapped packages to several embassies in Athens and the offices of three high-profile European leaders.

While three of the letter bombs, the first of which were discovered Monday, reached their intended targets, only one caused injury. A woman at a private courier company was lightly burned when one of the packages detonated in her hands. But fear spread worldwide after potentially deadly explosives from Yemen were found last Friday on a cargo plane bound for the U.S.

Greece has suspended delivery of all international air mail until Friday, and at least five more suspicious packages were found today. But police and terrorism experts say the Greek mail bombs have no connection to the Yemen bombs or the al-Qaeda brand of international terrorism associated with the cargo-plane plot. "This is the work of a small group of radicals who are isolated from and by Greek society," Foreign Minister Dimitris Droutsas told TIME on Wednesday. "The whole of Greek society is fighting them."

More

Oυραγός στην καταναλωτική εμπιστοσύνη η Ελλάδα

Ναυτεμπορική
4 Νοεμβρίου 2010

Στις τελευταίες θέσεις της παγκόσμιας κατάταξης σε ό,τι αφορά την καταναλωτική εμπιστοσύνη, με μόλις 57 μονάδες, που αποτελεί και το ιστορικά χαμηλότερο ποσοστό της, παραμένει η Ελλάδα, σύμφωνα με την τελευταία μέτρηση της Nielsen. Η παγκόσμια Καταναλωτική Εμπιστοσύνη έπεσε 2 μονάδες σε σχέση με το περασμένο εξάμηνο και έφτασε τις 90.

Με τις 100 μονάδες να αποτελούν τη βάση μεταξύ αισιοδοξίας και απαισιοδοξίας, η τελευταία μέτρηση της Nielsen για την Καταναλωτική Εμπιστοσύνη αντανακλά την απαισιοδοξία των καταναλωτών παγκοσμίως όσον αφορά στο εργασιακό τους μέλλον, τα οικονομικά τους και τη δυνατότητα τους να αγοράζουν τα πράγματα που χρειάζονται και επιθυμούν.

Περισσότερα

Nielsen Global Consumer Confidence Survey Q3 2010

Η ζωή χωρίς το μνημόνιο

του Πάσχου Μανδραβέλη

The Books’ Journal
Νοέμβριος 2010

Λέγονται πολλά για το «Μνημόνιο Οικονομικής και Χρηματοπιστωτικής Πολιτικής», όπως είναι ακριβής τίτλος της συμφωνίας που έκανε το ελληνικό κράτος με την Ευρωπαϊκή Ένωση, την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα και το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο. Τα περισσότερα είναι λάθος και κάποια είναι ψέματα.

Κατ’ αρχήν αυτό που πρέπει να τονιστεί είναι ότι το μνημόνιο είναι μια μορφή κρατικής (ή έστω διακρατικής) παρέμβασης στις αγορές. Στην κλασική λειτουργία των αγορών υπάρχει το έγκλημα (χρέος), και η τιμωρία (χρεοκοπία). Ο μηχανισμός στήριξης της ελληνικής οικονομίας είναι προϊόν πολιτικής απόφασης για να αποτρέψει τα οδυνηρά αποτελέσματα από την λειτουργία των αγορών. Ότι ακριβώς είναι και το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο. Παρά τα όσα εγγράφονται στην αριστερή μυθολογία το ΔΝΤ είναι μια απόπειρα πολιτικής απάντησης στην κυριαρχία των αγορών. Πιθανόν να είναι ατελής, ίσως να μην είναι πάντα αποτελεσματική και βεβαίως ποτέ δεν είναι ευχάριστη (υπό την έννοια ότι δεν λέει σε ένα κράτος «πόσα ξοδεύατε μέχρι σήμερα; Πάρτε άλλα τόσα για να είστε ευτυχισμένοι») αλλά δεν παύει να είναι μια πολιτική απάντηση, ένας διακρατικός παρεμβατισμός στις αγορές. Γι’ αυτό πολλοί ακραίοι νεοσυντηρητικοί απεχθάνονται θεσμούς όπως το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο και η Παγκόσμια Τράπεζα. Την εποχή, μάλιστα, της παντοδυναμίας των οι ρεπουμπλικάνοι της Ουάσιγκτον προσπάθησαν να τους υπονομεύσουν με την λογική ότι νοθεύουν τον υγιή ανταγωνισμό στις παγκόσμιες αγορές.

Περισσότερα

Greek Local Elections Could Force Fresh Polls

Wall Street Journal
November 4, 2010

Greek voters go to the polls Sunday in fraught local elections widely seen as a referendum on the government's tough austerity program. Poor results could force the ruling Socialists to call new nationwide polls after only a year in office.

In the past two weeks, Prime Minister George Papandreou has said he would seek a fresh mandate for his government if voters don't back his party's candidates Sunday—a prospect that has unsettled the country's financial markets and drawn veiled criticism from Greece's international lenders.

The elections come amid growing discontent over the government's harsh economic measures and as Greek authorities deal with a spate of mail-bomb attacks by a leftist extremist group that has targeted leaders and institutions across Europe. On Thursday, Greek police charged two men in connection with the terrorist plot, and intercepted a 14th booby-trapped parcel in the capital.

Voters who already have endured a grinding, two-year economic slump now worry that the recession and the current austerity measures will continue for months to come with no immediate signs of recovery.

More

Greece Halts Overseas Mail as Bombs Cross Borders

New York Times
November 3, 2010

After a season of bitter and widespread protests over austerity measures to address its financial crisis, Greece faced new turmoil on Wednesday as the authorities investigated an elaborate bomb plot in which relatively mild explosive devices were sent to embassies in Athens as well as to the leaders of Italy and Germany.

The authorities suspended the shipment of foreign-bound letters and small packages for 48 hours.

“Democracy will not be terrorized,” said Prime Minister George Papandreou, whose beleaguered administration is preparing for local elections on Sunday.

“The irresponsible and mindless acts of those who aim to undermine the efforts of the Greek people to put the country and the economy back on track will not succeed,” he added Wednesday.

More

Greece: Terror Be Damned

Wall Street Journal
November 3, 2010

If Europe’s leaders didn’t already have enough reasons to worry about Greece these days, they have just found another: the country’s loony, left-wing extremists have discovered a new way to export their form of anarchy and terror abroad.

In the past two days, Greece’s far-left fringe group, the Conspiracy of Fire Nuclei is suspected of sending more than half-a-dozen mail bombs to various leaders and embassies around Europe and the world. They have targeted French President Nicholas Sarkozy, German Chancellor Angela Merkel and Italian Prime Minister Silvio Berlusconi, as well as a spate of foreign embassies in Athens including those of Switzerland, Russia and Chile, among others.

What they are after—and why they selected those targets–is still not entirely clear: theories abound in Athens these days. But Greece is no stranger to far-left groups and any observer of modern Greek history knows that the tradition of a radical (and frequently violent) left has deep roots in the country.

More

Mail bomb sent to German leader from Greece

Associated Press/USA Today
November 2, 2010

German police disarmed a mail bomb Tuesday that was sent from Greece to German Chancellor Angela Merkel's office, hours after similar small bombs exploded outside the Russian and Swiss embassies in Athens in attacks blamed on far-left Greek extremists. Greek police destroyed five more suspected bombs in Athens, and two local men have been charged with mailing bombs.

Among them were two parcels police destroyed late Tuesday in the cargo area of Athens International Airport. Flights were not affected. Police said the packages were addressed the European Union's highest court in Luxembourg and the Europol law enforcement agency in the Netherlands.


More

Αυτοδιοικητικές εκλογές στη σκιά του Μνημονίου

του Διονύση Γουσέτη

Καθημερινή
3 Νοεμβρίου 2010

Έχουν απόλυτο δίκιο όσοι θεωρούν τεράστιο ολίσθημα τη μετατροπή του Μνημονίου σε διακύβευμα των αυτοδιοικητικών εκλογών. Ο πρωθυπουργός φέρει ευθύνη, με το δίλημμα που έθεσε στους ψηφοφόρους ή να στηρίξουν τις κυβερνητικές επιλογές (και τους κυβερνητικούς υποψηφίους) ή να οδηγηθούν σε βουλευτικές εκλογές. Δεν θα συμφωνήσω όμως ότι φέρει την αποκλειστική ευθύνη. Η μετατροπή είχε ήδη προκύψει από τις επίμονες λαϊκίστικες ψευδολογίες όσων υποβάλλουν την ιδέα ότι μπορούμε να συνεχίσουμε να ζούμε όπως πριν, τρώγοντας από δανεικά, αρκεί να απαλλαγούμε από το Μνημόνιο.

Ο μεν κ. Σαμαράς καλεί τους πολίτες να ψηφίσουν με κριτήριο όχι ποιος είναι ο καλύτερος τοπικός άρχοντας, αλλά ποιος τενεκές κραυγάζει κατά του Μνημονίου. Μας βαυκαλίζει ότι αυτός θα μηδένιζε το έλλειμμα σε 18 μήνες χωρίς Μνημόνιο και χωρίς επώδυνα μέτρα. Πώς; Φαντασιώνοντας ότι το έλλειμμα δεν είναι το 15% της Eurostat, αλλά 9,9%! Τα δε αριστερά κόμματα κατακεραυνώνουν τη Ν.Δ. ότι δεν κραυγάζει αρκετά κατά του Μνημονίου και, ως γνήσιοι μπολσεβίκοι, ζητούν φέσωμα των δανειστών μας. Δεν είναι αφελείς. Γνωρίζουν ότι χωρίς το Μνημόνιο κόβεται το δάνειο της τρόικας. Και τότε, ακόμα και χωρίς να δώσουμε δεκάρα για το χρέος, το πρωτογενές έλλειμμα θα εμποδίσει το Δημόσιο να πληρώσει την πρώτη του μηνός τους μισθωτούς και τους συνταξιούχους. Θα χρειαστούν εισπρακτικά μέτρα χειρότερα από αυτά που απαιτεί το Μνημόνιο. Αλλά πώς αλλιώς θα δικαιολογήσουν την ύπαρξή τους και το κρατικό χρήμα που νέμονται;

Περισσότερα

Giving Up Sovereignty Is a High Price to Save a Currency U.K. Never Adopted

by Irwin Stelzer

Wall Street Journal
November 1, 2010

"A far away country … [with] people of whom we know nothing." So said Neville Chamberlain of Czechoslovakia in 1938. If David Cameron and his Tory colleagues were not so familiar with Corfu, they might say the same of Greece. They would be as wrong about the consequences for Britain as was Chamberlain. Recall: Mr. Cameron negotiated peace in his time with the anti-EU faction of his party by promising to call a referendum before allowing any additional transfers of sovereignty from Westminster to Brussels. The Prime Minister quite reasonably assumed that the Lisbon Treaty would not be revised during the life of this Parliament.

Along came the Greek debt crisis and German Chancellor Angela Merkel. The tawdry tale of Greek profligacy needs no repeating. Nor does the decision of its euroland colleagues to bail it out, with Germany bearing the major share of the financial burden. Germans worked hard to become competitive in world markets, and have been rewarded with an unemployment rate three percentage points below the EU average of 10%. No surprise that German voters resent seeing the fruits of their labors eaten by retirement-loving, work-shy Greeks who partied while they sweated and saved.

Everything is in place for a bit of artful recasting of the prime minister's referendum pledge. Austerity does not seem to be reducing Greece's deficit at the pace promised when its government pried bailout money from the IMF and Brussels. Tax revenues are falling short of expectations, either because the crackdown on evasion is falling short of its goals, or because the International Monetary Fund's warning that austerity will stifle growth and tax receipts is proving prescient.

More

Should Advanced Countries Adopt a Fiscal Responsibility Law?

by Ian Lienert

IMF
Working Paper #10/254
November 1, 2010

Fiscal Responsibility Laws (FRLs) appear to be more popular in middle-income countries than advanced countries, even though their success is limited. The reasons why few advanced countries have a FRL include: the existing legal framework for the budget system is adequate; supranational rules and political agreements in EU countries; failed attempts to include quantitative fiscal rules in laws; lack of consensus or interest in attaining the goals of FRL-type legislation; and lack of need for a law to regulate fiscal transparency, accountability and macro-fiscal stabilization. Without commitment to fiscal discipline, adoption of a FRL may not contribute to attaining fiscal consolidation goals.

More

Read the Paper

Coordination Problems, Perverse Incentives and the Key to Greek Recovery: The Greek Banking System

by Spyros Pagratis

Greek Economists for Reform.com
October 30, 2010

Greek banks, like their international peers, have not simply faced the unfortunate consequences of an externally imposed crisis. Coordination problems and perverse incentives in the banking sector, often exacerbated by short-termism in government policies and objectives, led to perpetuation of macroeconomic imbalances and higher overall risk in the economy. Greece is currently in an inefficient, self-reinforcing cycle of tightening credit conditions and economywide recession. Policy initiatives to improve credit conditions and increase the lending capacity of the Greek banking system should complement government efforts to restore its fiscal position. Catalyzing new lending in the economy would require policy initiatives along three dimensions: (1) Maintaining support to the banking system, but with an explicit mechanism for sharing the benefits of such support with the real economy, (2) Promoting more efficient risk-sharing between the public and the banking sector, in the spirit of public-private partnerships (PPPs) and revolving financing facilities, and (3) Sponsoring the creation of a market mechanism to enhance the credit quality and ratings of bank-issued paper, such as asset backed securities (ABS). That would facilitate banks accessing market funding and gradually weaning off the ECB window.


More

Read the Paper

Euro-zone Governance: Game, Set and Match to Agela

Economist
October 29, 2010

“I am on the whole quite satisfied with the decision.” With these modest words, Angela Merkel, Germany’s chancellor, rounded off a remarkable victory at the end of a bruising European summit that concluded today.

Less than a fortnight ago, members of the European Union were universally opposed to Germany’s demand to reopen the EU’s treaties to strengthen the means of maintaining fiscal discipline among members of the euro zone. But within days of winning over Nicolas Sarkozy to her cause at the Deauville summit on October 18th, she got everyone to sign up to the idea of a “limited treaty change”. By the slow-moving standards of the EU, this happened in an eye-blink. It is a testament to the authority of Mrs Merkel, as well as the power of Germany’s constitutional court in Karlsruhe.

“Everybody was very sensitive to Mrs Merkel’s persuasive arguments,” is how one national diplomat put it. “Bullying,” said another. Whether by persuasion or compulsion, Mrs Merkel secured her main objective: agreement to amend the EU treaty to allow the creation of a “permanent crisis mechanism” to resolve the debt of countries that may be hit by a Greek-style crisis in future.

More