Tuesday, September 6, 2011

Γιατί είναι "κακό" το ελληνικό χρέος

του Αθανάσιου Παπανδρόπουλου

Εστία

6 Σεπτεμβρίου 2011

Από τότε που υπάρχει χρήμα, υπάρχουν και τα χρέη. Λέγεται δε ότι ο πρώτος επίσημος δανεισμός έγινε στην Ελλάδα, από τους Σπαρτιάτες και τους συμμάχους τους, για να ξεκινήσουν το 431 π.Χ. τον πόλεμο κατά των Αθηναίων. Πρόκειται για την αρχή του Πελοποννησιακού Πολέμου.

Από τότε μέχρι τις ημέρες μας, το χρήμα και ο δανεισμός διένυσαν μία απίστευτη περίοδο πολλών αιώνων, στην διάρκεια της οποίας, κατά κανόνα, βασιλείς, αυτοκράτορες, άρχοντες και στρατιωτικοί ηγέτες δανείζονταν για να κάνουν πολέμους ή να ζουν οι ίδιοι μέσα στην χλιδή.

Η κατάσταση αρχίζει να αλλάζει κάπου στα μέσα του 16ου αιώνα μ.Χ, όταν ο βασιλιάς της Γαλλίας Φραγκίσκος Α' (François 1er) δανείζεται 200.000 λίρες από τους εμπόρους του Παρισιού, όχι μόνον για να χρηματοδοτήσει στρατιωτικές δαπάνες αλλά και για να κάνει κάποια έργα κοινής ωφελείας. Κατά πολλούς ιστορικούς, αυτός ο δανεισμός ίσως να είναι και ο πρώτος δημόσιος στην οικονομική ιστορία.

Από θεωρητικής πλευράς πάντως, για τον υπογράφοντα, η πρώτη σοβαρή θεωρητική προσέγγιση του δημοσίου χρέους έγινε από τον Άγγλο οικονομολόγο Ντέιβιντ Ρικάρντο (David Ricardo), στο «δοκίμιο για το χρηματοδοτικό σύστημα». Στο έργο του αυτό ο Ρικάρντο αποδεικνύει ότι ένα δημόσιο χρέος έχει την ίδια επίπτωση με έναν φόρο. Και εξηγεί ότι η χρηματοδότηση δημοσίων αγαθών μπορεί να γίνει είτε δια της φορολογήσεως, είτε δια του δανεισμού. Στην πρώτη περίπτωση, οι φορολογούμενοι καλούνται να μειώσουν την κατανάλωσή τους για να πληρώσουν φόρους. Στην δεύτερη περίπτωση, εκ νέου περιορίζουν την ιδιωτική κατανάλωση για να αποταμιεύσουν. Δηλαδή, εμμέσως, αποταμιεύουν για να πληρώσουν μελλοντικούς φόρους.

Περισσότερα

No comments: